ఎస్తేరు చరిత్ర: ఎస్తేరు రాణి కథ, ఎస్తేరు గ్రంథ వివరణ, ఉపవాసం, పూరీము పండుగ

పరిచయం

విజయవాడలో ఒక అమ్మాయి చిన్నప్పుడే తల్లిదండ్రులను పోగొట్టుకుంటుంది. పెదనాన్న కొడుకు, ఆమె కంటే చాలా పెద్దవాడు, ఆమెను తన సొంత బిడ్డలా పెంచుతాడు. చదువు పూర్తయ్యాక ఆమెకు హైదరాబాద్‌లో ఒక పెద్ద కంపెనీలో ఉద్యోగం వస్తుంది. కొన్నేళ్లలోనే ఆమె మేనేజ్‌మెంట్‌కు దగ్గరగా పనిచేసే స్థాయికి చేరుకుంటుంది. ఒక రోజు ఒక మీటింగ్‌లో ఆమెకు ఒక విషయం తెలుస్తుంది. ఒక పై అధికారి తన సొంత కోపం తీర్చుకోవడానికి, ఆమె ఊరి నుండి వచ్చిన వందల మంది కార్మికులను ఉద్యోగాల నుండి తీసేయడానికి ప్లాన్ వేశాడు. ఆమె నోరు విప్పితే ఆమె సొంత ఉద్యోగం పోవచ్చు. మౌనంగా ఉంటే ఆమె క్షేమంగా ఉంటుంది, కానీ వాళ్ల కుటుంబాలు రోడ్డున పడతాయి.

సుమారు 2,500 సంవత్సరాల క్రితం పర్షియా దేశంలో ఎస్తేరు అనే యువతి ఇంతకంటే పెద్ద పరీక్ష ఎదుర్కొంది. ఆమె తల్లిదండ్రులు లేని ఒక యూదు అమ్మాయి. అనుకోకుండా ప్రపంచంలోనే పెద్ద సామ్రాజ్యానికి రాణి అయింది. అదే సమయంలో ఆమె ప్రజలందరినీ ఒకే రోజులో చంపేయాలని రాజు పేరుతో శాసనం బయటకు వచ్చింది. రాజు పిలవకుండా అతని ముందుకు వెళ్తే మరణశిక్ష. అయినా ఎస్తేరు మూడు రోజులు ఉపవాసం ఉండి, “నేను చస్తే చస్తాను” అని రాజు ముందుకు వెళ్లింది.

ఈ వ్యాసంలో ఎస్తేరు చరిత్రను, ఎస్తేరు గ్రంథ వివరణను బైబిల్ ఆధారంగా మొదటి నుండి చివరి వరకు చూద్దాం. ఎస్తేరు ఎవరు, ఎస్తేరు అనగా అర్థం, వష్తి రాణి, మొర్దెకై, హామాను కుట్ర, ఎస్తేరు ఉపవాసం, ప్రార్థన, పూరీము పండుగ, ఎస్తేరు గ్రంథం ఎవరు రాశారు, ఎస్తేరు లక్షణాలు, ఇవన్నీ ఒక్కొక్క ప్రశ్నగా తీసుకుని వివరంగా చూద్దాం. బైబిల్ చెప్పే విషయాలకు బైబిల్ వచనాలనే ఆధారంగా ఇస్తాం. చరిత్ర, పండితుల అభిప్రాయాలు వచ్చిన చోట అవి బైబిల్ మాటలు కావని అక్కడే స్పష్టంగా చెబుతాం.
ఈ వ్యాసంలోని ప్రశ్నలు:

• ఎస్తేరు ఎవరు? ఎస్తేరు అనగా అర్థం ఏమిటి?
• ఎస్తేరు కథ ఎప్పుడు, ఎక్కడ జరిగింది? అహష్వేరోషు రాజు ఎవరు?
• వష్తి రాణిని ఎందుకు తొలగించారు?
• ఎస్తేరు రాణి ఎలా అయింది?
• మొర్దెకై ఎవరు? రాజు ప్రాణం ఎలా కాపాడాడు?
• హామాను ఎవరు? యూదులను ఎందుకు నాశనం చేయాలనుకున్నాడు?
• “ఇలాంటి సమయం కొరకే”: మొర్దెకై ఎస్తేరుకు ఏమి చెప్పాడు?
• ఎస్తేరు ఉపవాసం, ఎస్తేరు ప్రార్థన గురించి బైబిల్ ఏమి చెబుతుంది?
• ఎస్తేరు రాజు ముందుకు ఎలా వెళ్లింది? రెండు విందుల కథ
• రాజుకు నిద్రపట్టని రాత్రి: మొర్దెకై ఎలా ఘనపరచబడ్డాడు?
• హామాను పతనం ఎలా జరిగింది?
• రాజు శాసనం ఎలా మారింది? యూదులు ఎలా రక్షించబడ్డారు?
• పూరీము పండుగ అంటే ఏమిటి?
• ఎస్తేరు గ్రంథంలో దేవుని పేరు ఎందుకు లేదు?
• ఎస్తేరు గ్రంథం ఎవరు రాశారు?
• ఎస్తేరు గ్రంథ వివరణ: 10 అధ్యాయాల సారాంశం
• ఎస్తేరు లక్షణాలు: ఆమె జీవితం మనకు ఏమి నేర్పిస్తుంది?

ఎస్తేరు ఎవరు? ఎస్తేరు అనగా అర్థం ఏమిటి?

ఎస్తేరు బైబిల్‌లోని ఒక యూదు యువతి. పర్షియా రాజైన అహష్వేరోషుకు రాణి అయింది. ఆమె ధైర్యం వల్ల ఆ సామ్రాజ్యంలో ఉన్న యూదులందరూ ఒక పెద్ద మారణహోమం నుండి తప్పించుకున్నారు. బైబిల్‌లో ఆమె పేరుతో “ఎస్తేరు గ్రంథం” ఉంది. అందులో 10 అధ్యాయాలు ఉన్నాయి. మనం వాడే బైబిల్‌లో స్త్రీ పేరుతో ఉన్న గ్రంథాలు రెండే: రూతు, ఎస్తేరు.

ఎస్తేరు ఎలాంటి కుటుంబం నుండి వచ్చిందో బైబిల్ ఈ వచనాల్లో చెబుతుంది:

“ఆ సమయంలో షూషను కోటలో బెన్యామీను గోత్రానికి చెందిన కీషుకు పుట్టిన షిమీ యొక్క కుమారుడైన యాయీరుకు పుట్టిన మొర్దెకై అనే యూదుడు ఉండేవాడు, బబులోను రాజైన నెబుకద్నెజరు యెరూషలేము నుండి చెరకు తీసుకెళ్లిన యూదా రాజైన యెహోయాకీనుతో పాటు ఉన్నవారిలో ఇతడు ఉన్నాడు. మొర్దెకై యొక్క పినతండ్రి యొక్క కుమార్తె, హదస్సా అనే బంధువు ఉన్నది, ఆమెకు తల్లిదండ్రులు లేనందుకు అతడే ఆమెను పెంచాడు. ఎస్తేరు అని కూడ పిలువబడే ఈ యువతి మంచి రూపం కలిగి, అందంగా ఉండేది. ఆమె తల్లిదండ్రులు చనిపోయినప్పుడు మొర్దెకై ఆమెను తన సొంత కుమార్తెగా దత్తత తీసుకున్నాడు.”

— ఎస్తేరు 2:5-7 (OTCV)

ఈ వచనాలు ఎస్తేరు కథ మొదలయ్యే చోట వస్తాయి. ఆమె కుటుంబం యూదా దేశానికి చెందినది. చాలా ఏళ్ల క్రితం బబులోను రాజు నెబుకద్నెజరు యెరూషలేమును జయించి, యూదా ప్రజలను బందీలుగా తన దేశానికి తీసుకెళ్లాడు. ఆ తర్వాత బబులోనును పర్షియా రాజులు జయించారు. చాలా యూదు కుటుంబాలు తిరిగి యెరూషలేముకు వెళ్లకుండా పర్షియా సామ్రాజ్యంలోనే స్థిరపడ్డాయి. ఎస్తేరు కుటుంబం కూడా అలాంటిదే. ఆమె తల్లిదండ్రులు చనిపోయారు. ఆమె తండ్రి పేరు అబీహయిలు (ఎస్తేరు 2:15). అబీహయిలు మొర్దెకైకి పినతండ్రి. అంటే మొర్దెకై ఎస్తేరుకు పెదనాన్న కొడుకు (అన్న వరుస) అవుతాడు. వయసులో ఆమె కంటే చాలా పెద్దవాడైన మొర్దెకై ఆమెను సొంత కూతురిలా పెంచాడు.

ఆరవ వచనంలో “ఇతడు” చెరలోకి వెళ్లాడు అని ఉంది. ఆ “ఇతడు” మొర్దెకైనా, లేక అతని ముత్తాత కీషా అనే విషయంలో పండితుల మధ్య రెండు అభిప్రాయాలు ఉన్నాయి (ఇది బైబిల్ నేరుగా తేల్చని విషయం). యెహోయాకీను చెర క్రీ.పూ. 597 ప్రాంతంలో జరిగింది (చారిత్రక సమాచారం). మొర్దెకై స్వయంగా అప్పుడు వెళ్లి ఉంటే, ఎస్తేరు కథ జరిగే నాటికి అతనికి వందేళ్లకు పైగా వయసు ఉండాలి. అందుకే చాలామంది వ్యాఖ్యాతలు చెరలోకి వెళ్లింది కీషు అని, మొర్దెకై ఆ కుటుంబంలో తర్వాతి తరం వాడని అంటారు.

ఎస్తేరుకు రెండు పేర్లు: బైబిల్ ప్రకారం ఆమెకు రెండు పేర్లు ఉన్నాయి. హదస్సా, ఎస్తేరు (ఎస్తేరు 2:7). పేర్ల అర్థాల విషయం బైబిల్‌లో లేదు, అవి భాషా పండితుల వివరణలు:

• హదస్సా అనేది హీబ్రూ పేరు. దీని అర్థం “మర్టిల్” అనే సువాసన గల చెట్టు అని పండితులు చెబుతారు.
• ఎస్తేరు అనేది ఆమె పర్షియాలో వాడిన పేరు అని భావిస్తారు. పర్షియా భాషలో “నక్షత్రం” అనే అర్థం గల మాట నుండి వచ్చిందని చాలామంది అంటారు. బబులోనీయుల దేవత “ఇష్టార్” పేరుతో సంబంధం ఉందని మరికొందరు అంటారు.

అంటే “ఎస్తేరు అనగా అర్థం” అని వెతికే వాళ్లకు సాధారణంగా వచ్చే జవాబు “నక్షత్రం”. కానీ ఇది పండితుల అభిప్రాయం మాత్రమే, బైబిల్ ఈ అర్థాన్ని చెప్పలేదు. దానియేలుకు బబులోనులో బెల్తెషాజరు అనే కొత్త పేరు పెట్టినట్లే, పరాయి దేశంలో ఉన్న యూదులు రెండు పేర్లు వాడడం ఆ కాలంలో మామూలే.

ఎస్తేరు కథ ఎప్పుడు, ఎక్కడ జరిగింది? అహష్వేరోషు రాజు ఎవరు?

ఎస్తేరు గ్రంథం మొదటి వచనమే ఈ కథ ఏ రాజు కాలంలో జరిగిందో చెబుతుంది:

“ఇండియా నుండి కూషు దేశం వరకు 127 సంస్థానాలను పరిపాలించిన రాజైన అహష్వేరోషు కాలంలో జరిగిన సంఘటనలు ఇవి.”

— ఎస్తేరు 1:1 (OTCV)

ఇది గ్రంథానికి మొదటి వాక్యం. ఈ కథ ఊహాజనిత దేశంలో కాదు, ఒక నిజమైన రాజు కాలంలో జరిగిందని రచయిత మొదట్లోనే చెబుతున్నాడు. అతని రాజ్యం తూర్పున ఇండియా (సింధు నది ప్రాంతం) నుండి పశ్చిమాన కూషు (ఈ రోజుల్లో సూడాన్, ఇథియోపియా వైపు ఉన్న ప్రాంతం) వరకు విస్తరించి ఉంది. అది 127 సంస్థానాలుగా విభజించబడింది. మన దేశం పేరు బైబిల్‌లో నేరుగా కనిపించే చోట్లలో ఈ వచనం ఒకటి.

రాజధాని షూషను: రాజు సింహాసనం షూషను కోటలో ఉంది (ఎస్తేరు 1:2). చారిత్రక సమాచారం ప్రకారం ఈ నగరాన్ని గ్రీకులో “సూసా” అంటారు. దాని శిథిలాలు ఈ రోజు ఇరాన్ దేశంలోని “షూష్” అనే ఊరి దగ్గర ఉన్నాయి. దానియేలు కూడా ఒక దర్శనంలో తాను షూషను కోటలో ఉన్నట్లు చెప్పాడు (దానియేలు 8:2).

అహష్వేరోషు ఎవరు? బైబిల్ అతన్ని “అహష్వేరోషు” అని మాత్రమే పిలుస్తుంది. చరిత్రకారులు, బైబిల్ పండితుల్లో చాలామంది ఇతన్ని గ్రీకు చరిత్రలో “క్సెర్క్సెస్ I” (Xerxes I) అని పిలవబడే పర్షియా రాజుగా గుర్తిస్తారు. అతను సుమారు క్రీ.పూ. 486 నుండి 465 వరకు పాలించాడు. హీబ్రూ పేరు “అహష్వేరోషు”, పర్షియా పేరు “క్షయార్షా” ఒకే మూలం నుండి వచ్చినవని భాషా పండితులు చెబుతారు. అయితే ఎస్తేరు గ్రంథం గ్రీకు అనువాదం ఇతన్ని “అర్తహషస్త” (Artaxerxes) అని పిలుస్తుంది. కాబట్టి ఇది పండితుల అభిప్రాయమే గాని బైబిల్ నేరుగా చెప్పిన విషయం కాదు. ఎజ్రా గ్రంథంలో కూడా ఈ పేరు గల రాజు ప్రస్తావన ఉంది:

“అహష్వేరోషు పరిపాలన ఆరంభంలో యూదా వారి మీద, యెరూషలేము వారిమీద ఫిర్యాదు చేస్తూ ఉత్తరం వ్రాసి పంపారు.”

— ఎజ్రా 4:6 (OTCV)

ఈ వచనం ఎజ్రా గ్రంథంలో, చెర నుండి తిరిగి వచ్చిన యూదులు యెరూషలేములో దేవాలయం, గోడలు కట్టుకుంటున్నప్పుడు వాళ్ల శత్రువులు ఎలా అడ్డుపడ్డారో చెప్పే భాగంలో వస్తుంది. అహష్వేరోషు పాలన మొదలైన వెంటనే కూడా శత్రువులు యూదుల మీద రాజుకు ఫిర్యాదు చేశారు. అంటే ఎస్తేరు కాలానికి ముందే యూదుల మీద వ్యతిరేకత ఉంది. ఎస్తేరు కథ, యెరూషలేముకు తిరిగి వచ్చిన వారి కథ (ఎజ్రా, నెహెమ్యా) ఒకే సామ్రాజ్యంలో, దగ్గర దగ్గర కాలంలో జరిగాయి.

కాలక్రమం (అహష్వేరోషు క్సెర్క్సెస్ అయితే, చారిత్రక అంచనా):

• రాజు పాలనలో 3వ సంవత్సరం: 180 రోజుల ప్రదర్శన, పెద్ద విందు, వష్తి తొలగింపు (ఎస్తేరు 1:3) — సుమారు క్రీ.పూ. 483
• 7వ సంవత్సరం, పదవ నెల: ఎస్తేరు రాణి అయింది (ఎస్తేరు 2:16-17) — సుమారు క్రీ.పూ. 479
• 12వ సంవత్సరం, మొదటి నెల: హామాను చీట్లు వేయించాడు (ఎస్తేరు 3:7) — సుమారు క్రీ.పూ. 474
• 12వ సంవత్సరం, పన్నెండవ నెల (అదారు) 13వ రోజు: యూదుల మీద దాడి జరగాల్సిన రోజు (ఎస్తేరు 3:13; 9:1)

3వ సంవత్సరానికి, 7వ సంవత్సరానికి మధ్య నాలుగేళ్ల ఖాళీ ఉంది. చరిత్ర ప్రకారం ఆ కాలంలోనే క్సెర్క్సెస్ గ్రీసు దేశం మీద పెద్ద యుద్ధానికి వెళ్లి ఓడిపోయి తిరిగి వచ్చాడని గ్రీకు చరిత్రకారుడు హెరొడోటస్ రాశాడు. బైబిల్ ఈ యుద్ధం గురించి ఏమీ చెప్పదు. కానీ ఈ ఖాళీ ఎందుకు ఉందో అర్థం చేసుకోవడానికి పండితులు ఈ సమాచారాన్ని చూపిస్తారు.

వష్తి రాణిని ఎందుకు తొలగించారు?

ఎస్తేరు కథ ఆమెతో కాదు, వష్తి అనే మరో రాణితో మొదలవుతుంది. రాజు తన సంపద, గొప్పతనం చూపించుకోవడానికి 180 రోజుల పాటు అధికారులకు ప్రదర్శన ఏర్పాటు చేశాడు. తర్వాత షూషను ప్రజలందరికీ ఏడు రోజుల విందు చేశాడు. విందులో ఎవరికి ఎంత కావాలంటే అంత ద్రాక్షరసం ఇచ్చారు. ఏడవ రోజు రాజు బాగా తాగి ఉన్నప్పుడు, వష్తి రాణిని రాజకిరీటంతో తన ముందుకు తీసుకురమ్మని, ఆమె అందాన్ని ప్రజలకు, అధికారులకు చూపించాలని ఏడుగురు సేవకులను పంపాడు (ఎస్తేరు 1:10-11). అప్పుడు జరిగింది ఇది:

“అయితే ఆ నపుంసకులు రాజు ఆజ్ఞను రాణియైన వష్తికి తెలియజేసినప్పుడు, ఆమె రావడానికి ఒప్పుకోలేదు. అప్పుడు రాజు ఆగ్రహంతో, కోపంతో మండిపడ్డాడు.”

— ఎస్తేరు 1:12 (OTCV)

వష్తి ఎందుకు రాలేదో బైబిల్ చెప్పలేదు. తాగి ఉన్న మగవాళ్ల ముందు ఒక వస్తువులా ప్రదర్శించబడడం ఆమెకు ఇష్టం లేకపోవచ్చని చాలామంది వ్యాఖ్యాతలు అంటారు, కానీ అది వాళ్ల ఊహ మాత్రమే. బైబిల్ చెప్పేది ఇంతవరకే: ఆమె నిరాకరించింది, రాజు కోపంతో మండిపడ్డాడు. ఆ కోపంలో రాజు తన సలహాదారులను అడిగాడు. మెముకాను అనే సలహాదారుడు, రాణి ఇలా చేసిందని తెలిస్తే రాజ్యంలోని స్త్రీలందరూ తమ భర్తలను లెక్క చేయరని భయపెట్టాడు. ఆ తర్వాత ఈ సలహా ఇచ్చాడు:

““కాబట్టి రాజుకు ఇష్టమైతే, రాజైన అహష్వేరోషు ముందుకు వష్తి రాణి ఇక ఎన్నడూ రాకూడదని రాజాజ్ఞ జారీ చేయండి. అది రద్దు కాకుండా ఉండడానికి దానిని పర్షియా మెదీయ శాసన గ్రంథాల్లో వ్రాయాలి. అంతేకాక, ఆమెకంటే యోగ్యురాలికి రాణి స్థానాన్ని ఇవ్వాలి.”

— ఎస్తేరు 1:19 (OTCV)

మెముకాను రాజు ఎదుట, అధికారుల ఎదుట మాట్లాడుతూ ఈ సలహా ఇచ్చాడు. వష్తి ఇక ఎప్పుడూ రాజు ముందుకు రాకూడదని, ఆ ఆజ్ఞను రద్దు చేయడానికి వీల్లేకుండా పర్షియా, మెదీయ చట్టాల్లో రాయాలని చెప్పాడు. రాజుకు, అధికారులకు ఈ సలహా నచ్చింది. ఇక్కడ ఒక విషయం గమనించాలి: ఈ సామ్రాజ్యంలో రాజు పేరుతో రాసిన శాసనాన్ని రద్దు చేయడం కుదరదు. ఈ నియమమే తర్వాత యూదులకు పెద్ద సమస్యగా మారుతుంది (ఎస్తేరు 8:8). దానియేలు కాలంలో కూడా “మాదీయుల, పర్షియనుల చట్టం” మార్చలేనిదని చెప్పబడింది (దానియేలు 6:8).

కోపంలో, తాగిన మత్తులో, సలహాదారుల మాట విని తీసుకున్న ఒక నిర్ణయం ఒక రాణిని తొలగించింది. కానీ అదే నిర్ణయం ఎస్తేరు రాణి కావడానికి దారి తెరిచింది. దేవుని పేరు ఈ అధ్యాయంలో ఎక్కడా లేదు. అయినా తర్వాత జరగబోయే దానికి ఇక్కడే పునాది పడుతోంది.

వష్తి ఎవరు? (చారిత్రక సమాచారం, బైబిల్ కాదు) గ్రీకు చరిత్రకారుడు హెరొడోటస్ క్సెర్క్సెస్ రాణి పేరు “అమెస్త్రిస్” అని రాశాడు. ఆమెకూ, వష్తికీ, ఎస్తేరుకూ సంబంధం ఏమిటి అనే విషయంలో పండితుల మధ్య వేర్వేరు అభిప్రాయాలు ఉన్నాయి. కొందరు అమెస్త్రిస్, వష్తి ఒకరే అంటారు. మరికొందరు ఈ పేర్లను కలపడం కుదరదు అంటారు. దీనిపై స్పష్టమైన తీర్మానం లేదు.

ఎస్తేరు రాణి ఎలా అయింది?

కొంత కాలానికి రాజు కోపం తగ్గింది. అప్పుడు అతనికి వష్తి గుర్తొచ్చింది (ఎస్తేరు 2:1). రాజు సేవకులు ఒక సలహా ఇచ్చారు: రాజ్యంలోని అన్ని సంస్థానాల నుండి అందమైన యువ కన్యకలను షూషను అంతఃపురానికి తీసుకురావాలి. వాళ్లలో రాజుకు నచ్చిన అమ్మాయి వష్తి స్థానంలో రాణి అవుతుంది (ఎస్తేరు 2:2-4). ఈ విధంగా ఎస్తేరును కూడా రాజభవనానికి తీసుకెళ్లి, అంతఃపురం అధికారి హేగై చేతికి అప్పగించారు (ఎస్తేరు 2:8).

ఇక్కడ ఎస్తేరుకు ఎంపిక ఉందని బైబిల్ చెప్పలేదు. “తీసుకెళ్లారు” అనే మాట వాడింది. ఒక అనాథ యూదు అమ్మాయి తన ఇంటి నుండి, తనను పెంచిన మొర్దెకై నుండి దూరంగా ఒక పరాయి రాజు అంతఃపురంలోకి వెళ్లాల్సి వచ్చింది. హేగైకు ఆమె బాగా నచ్చింది. అతను ఆమెకు ప్రత్యేక ఆహారం, ఏడుగురు పరిచారకులను ఏర్పాటు చేసి అంతఃపురంలోని మంచి స్థలంలో ఉంచాడు (ఎస్తేరు 2:9). మొర్దెకై ఆమెకు ఒక ముఖ్యమైన మాట చెప్పాడు:

“ఎస్తేరు తన జాతిని, తన కుటుంబ నేపధ్యాన్ని బయలుపరచలేదు, ఎందుకంటే అవి చెప్పకూడదని మొర్దెకై ఆమెకు ఆదేశించాడు.”

— ఎస్తేరు 2:10 (OTCV)

ఎస్తేరు అంతఃపురంలోకి వెళ్లిన వెంటనే జరిగిన విషయం ఇది. తాను యూదురాలినని ఎవరికీ చెప్పవద్దని మొర్దెకై ఆమెకు చెప్పాడు. ఎందుకు చెప్పాడో బైబిల్ వివరించలేదు. పరాయి దేశంలో యూదుల మీద ఉన్న వ్యతిరేకత వల్ల ఆమెకు హాని జరగకూడదని అలా చెప్పి ఉంటాడని వ్యాఖ్యాతలు భావిస్తారు (ఎజ్రా 4:6లో చూసినట్లు, యూదుల మీద ఫిర్యాదులు అప్పటికే ఉన్నాయి). ఎస్తేరు పెద్దదైనా, రాణి అయినా కూడా, చిన్నప్పుడు మొర్దెకై మాట విన్నట్లే ఇప్పుడూ విన్నదని ఎస్తేరు 2:20 చెబుతుంది. మొర్దెకై కూడా ఆమె క్షేమం తెలుసుకోవడానికి ప్రతిరోజూ అంతఃపురం దగ్గర తిరిగేవాడు (ఎస్తేరు 2:11).

ప్రతి యువతి రాజు దగ్గరికి వెళ్లే ముందు ఒక సంవత్సరం పాటు సుగంధ తైలాలతో సిద్ధం చేయబడేది (ఎస్తేరు 2:12). రాజు దగ్గరికి వెళ్లేటప్పుడు ఏది కావాలంటే అది తీసుకెళ్లవచ్చు. కానీ ఎస్తేరు, హేగై సూచించినవి తప్ప ఇంకేమీ అడగలేదు (ఎస్తేరు 2:15). ఆమెను చూసిన వాళ్లందరికీ ఆమె నచ్చింది. చివరికి:

“రాజు ఇతర స్త్రీలందరికంటే ఎస్తేరును ఎక్కువ ప్రేమించాడు, ఆమె ఇతర కన్యకలందరికంటే రాజు దయను, ఆమోదాన్ని పొందుకుంది. కాబట్టి అతడు ఆమె తలమీద రాజ కిరీటం పెట్టి, వష్తి స్థానంలో ఎస్తేరును రాణిగా నియమించాడు.”

— ఎస్తేరు 2:17 (OTCV)

ఇది రాజు పాలనలోని ఏడవ సంవత్సరం, టెబేతు అనే పదవ నెలలో జరిగింది (ఎస్తేరు 2:16). రాజు ఎస్తేరును ఎక్కువగా ప్రేమించి, ఆమె తల మీద కిరీటం పెట్టాడు. ఆమె గౌరవార్థం పెద్ద విందు చేసి, సంస్థానాలకు సెలవు ప్రకటించాడు (ఎస్తేరు 2:18). తల్లిదండ్రులు లేని, పరాయి దేశంలో బందీల వంశానికి చెందిన ఒక అమ్మాయి ప్రపంచంలోనే పెద్ద సామ్రాజ్యానికి రాణి అయింది. ఇది అదృష్టం వల్ల జరిగిందని కథ ఎక్కడా చెప్పదు, దేవుడు చేశాడని కూడా నేరుగా చెప్పదు. కానీ కథ చివరకు వచ్చేసరికి ఆమె అక్కడికి ఎందుకు చేరిందో పాఠకుడికి అర్థమవుతుంది.

ఒక విషయం గమనించాలి. ఒక యూదు యువతి అన్యుడైన రాజును పెళ్లి చేసుకోవడం మోషే ధర్మశాస్త్రానికి విరుద్ధం కాదా అని కొందరు అడుగుతారు. బైబిల్ ఈ విషయంలో ఎస్తేరును మెచ్చుకోవడం గాని, తప్పు పట్టడం గాని చేయలేదు. ఆమెను తీసుకెళ్లారు అని మాత్రమే చెబుతుంది. ఈ విషయంలో వ్యాఖ్యాతల అభిప్రాయాలు వేరు వేరుగా ఉన్నాయి.

మొర్దెకై ఎవరు? రాజు ప్రాణం ఎలా కాపాడాడు?

మొర్దెకై బెన్యామీను గోత్రానికి చెందిన యూదుడు (ఎస్తేరు 2:5). ఎస్తేరు రాణి అయిన తర్వాత అతను “రాజ ద్వారం దగ్గర కూర్చున్నాడు” (ఎస్తేరు 2:19, 21). ఆ కాలంలో నగర ద్వారం దగ్గర కూర్చోవడం అంటే అక్కడ ఏదో ఒక అధికారిక పని చేయడం అని చాలామంది పండితులు అంటారు. బహుశా అతను రాజభవనంలో ఒక చిన్న అధికారిగా పనిచేసి ఉండవచ్చు (ఇది వ్యాఖ్యాతల అభిప్రాయం). అక్కడ ఉండగా అతనికి ఒక కుట్ర గురించి తెలిసింది:

“మొర్దెకై రాజు ద్వారం దగ్గర కూర్చుని ఉన్న సమయంలో, రాజు యొక్క ద్వారా సంరక్షకులుగా ఉన్న బిగ్తాన్, తెరెషు అనే ఇద్దరు రాజు అధికారులు రాజైన అహష్వేరోషు మీద కోప్పడి అతన్ని చంపాలని కుట్రపన్నారు. అయితే మొర్దెకై ఈ కుట్ర గురించి విని ఎస్తేరు రాణికి చెప్పాడు, ఆమె మొర్దెకై పేరిట, రాజుకు తెలియజేసింది. ఆ సమాచారం గురించి విచారణ జరిపించినప్పుడు అది నిజమే అని తెలిసింది, ఆ ఇద్దరు అధికారులు స్తంభాలకు ఉరితీయబడ్డారు. ఇదంతా రాజు సమక్షంలో చరిత్ర గ్రంథాల్లో వ్రాయబడింది.”

— ఎస్తేరు 2:21-23 (OTCV)

రాజభవన ద్వారాలను కాపాడే ఇద్దరు అధికారులే రాజును చంపాలని పథకం వేశారు. మొర్దెకై ఆ విషయం విని ఎస్తేరుకు చెప్పాడు. ఆమె మొర్దెకై పేరు చెప్పి రాజుకు తెలియజేసింది. విచారణలో అది నిజమని తేలింది, ఆ ఇద్దరినీ ఉరితీశారు. ఈ సంఘటన రాజ్య చరిత్ర గ్రంథంలో రాయబడింది. కానీ మొర్దెకైకి ఆ రోజు ఏ బహుమానమూ రాలేదు. అతని మంచి పని మరచిపోబడినట్లే అనిపించింది. ఈ చిన్న వివరం కథలో తర్వాత చాలా పెద్ద పాత్ర పోషిస్తుంది (ఎస్తేరు 6:1-3).

మంచి చేసినా గుర్తింపు రాని అనుభవం మనలో చాలామందికి ఉంటుంది. ఆఫీసులో మనం చేసిన పనికి వేరేవాళ్లకు పేరు వస్తుంది. ఇంట్లో మనం చేసిన త్యాగం ఎవరికీ గుర్తుండదు. మొర్దెకై కథ ఒక విషయం చెబుతుంది: మనుషులు మరచిపోయిన మంచి పని సరైన సమయంలో మళ్లీ బయటకు రావచ్చు.

హామాను ఎవరు? యూదులను ఎందుకు నాశనం చేయాలనుకున్నాడు?

ఈ సంఘటనల తర్వాత రాజు హామాను అనే వ్యక్తికి పెద్ద పదవి ఇచ్చాడు:

“ఈ సంఘటనలు జరిగిన తర్వాత, రాజైన అహష్వేరోషు అగగీయుడైన హమ్మెదాతా కుమారుడైన హామానుకు ఇతర సంస్థానాధిపతులందరికన్నా ఉన్నత స్థానాన్ని ఇచ్చి అతన్ని గౌరవించాడు. రాజ ద్వారం దగ్గర ఉండే రాజ్యాధికారులంతా మోకరించి రాజాజ్ఞ ప్రకారం హామానుకు నమస్కరించారు. అయితే మొర్దెకై హామాను ముందు మోకరించి నమస్కరించలేదు.”

— ఎస్తేరు 3:1-2 (OTCV)

రాజు హామానును అధికారులందరి కంటే పై స్థానంలో పెట్టాడు. ఈ రోజుల్లో ప్రధానమంత్రి లాంటి పదవి అనుకోవచ్చు. రాజ ద్వారం దగ్గర ఉన్న అధికారులందరూ రాజాజ్ఞ ప్రకారం అతని ముందు మోకరించి నమస్కరించారు. మొర్దెకై మాత్రం అలా చేయలేదు. రోజూ అధికారులు అతన్ని అడిగినా వినలేదు. తాను యూదుడని వాళ్లకు చెప్పాడు (ఎస్తేరు 3:3-4).

మొర్దెకై ఎందుకు నమస్కరించలేదు? బైబిల్ ఇచ్చిన కారణం ఒక్కటే: అతను “తాను యూదుడని వారికి చెప్పాడు” (ఎస్తేరు 3:4). దీని వెనుక ఉన్న అసలు ఆలోచన గురించి వ్యాఖ్యాతల అభిప్రాయాలు:

• ఒక మనిషికి దేవునికి ఇచ్చే లాంటి ఆరాధన ఇవ్వడం తప్పని మొర్దెకై భావించి ఉండవచ్చు. (అయితే బైబిల్‌లో ఇతర యూదులు రాజులకు నమస్కరించిన సందర్భాలు ఉన్నాయి, కాబట్టి ఇది ఒక్కటే కారణం కాకపోవచ్చని మరికొందరు అంటారు.)
• హామాను “అగగీయుడు” కావడం వల్ల అని మరో అభిప్రాయం. దీని గురించి కింద చూద్దాం.

“అగగీయుడు” అంటే ఏమిటి? బైబిల్‌లో “అగగు” అనే పేరు గల అమాలేకీయుల రాజు ఉన్నాడు. అమాలేకీయులు ఇశ్రాయేలీయులు ఈజిప్టు నుండి బయటకు వస్తున్నప్పుడు వెనుకబడిన బలహీనుల మీద దాడి చేసిన జాతి (ద్వితీయోపదేశకాండం 25:17-18). ఇశ్రాయేలు మొదటి రాజు సౌలు కాలంలో జరిగిన సంఘటన ఇది:

“అమాలేకీయుల రాజైన అగగును ప్రాణాలతో పట్టుకుని అతని ప్రజలందరినీ కత్తితో పూర్తిగా నాశనం చేశాడు. అయితే సౌలు అతని సైన్యం అగగును, గొర్రెలలో పశువుల్లో మంచివాటిని క్రొవ్విన దూడలను గొర్రెపిల్లలను నాశనం చేయక పనికిరాని వాటిని బలహీనమైన వాటిని పూర్తిగా నాశనం చేశారు.”

— 1 సమూయేలు 15:8-9 (OTCV)

అమాలేకీయుల మీద యుద్ధం చేసి అంతా నాశనం చేయమని దేవుడు సౌలుకు ఆజ్ఞ ఇచ్చాడు. కానీ సౌలు అగగు రాజును బ్రతకనిచ్చాడు, మంచి పశువులను దోపుడు సొమ్ముగా ఉంచుకున్నాడు. ఈ అవిధేయత వల్ల దేవుడు సౌలును రాజుగా తిరస్కరించాడు (1 సమూయేలు 15:23). సౌలు తండ్రి పేరు కీషు, అతను బెన్యామీను గోత్రం వాడు (1 సమూయేలు 9:1-2). మొర్దెకై కూడా బెన్యామీను గోత్రం వాడే, అతని పూర్వీకులలో ఒకరి పేరు కూడా కీషు (ఎస్తేరు 2:5).

యూదు సంప్రదాయంలో, చాలామంది వ్యాఖ్యాతల అభిప్రాయంలో, హామాను అగగు రాజు వంశస్థుడు. మొర్దెకై సౌలు వంశానికి దగ్గరి వాడు. అంటే వందల సంవత్సరాల క్రితం సౌలు పూర్తి చేయని యుద్ధం ఈ కథలో మళ్లీ కనిపిస్తోంది. అయితే ఇది వ్యాఖ్యాతల అభిప్రాయం మాత్రమే. “అగగీయుడు” అనేది ఒక ప్రాంతం పేరు అని కొందరు పండితులు అంటారు. మొర్దెకై పూర్వీకుడైన కీషు, సౌలు తండ్రి కీషు ఒకరే అని బైబిల్ నేరుగా చెప్పలేదు.

ఒక్క మనిషి మీద కోపం, ఒక జాతి మీద పగ: మొర్దెకై తనకు నమస్కరించడం లేదని చూసి హామాను ఏమి చేశాడో బైబిల్ చెబుతుంది:

“మొర్దెకై తన ఎదుట మోకరించడం లేదని, గౌరవించడం లేదని చూసి హామానుకు చాలా కోపం వచ్చింది. మొర్దెకై ఏ జాతివాడో తెలుసుకుని, అతన్ని ఒక్కడినే చంపితే సరిపోదు అని అతడు అనుకున్నాడు. బదులుగా హామాను, అహష్వేరోషు రాజ్యమంతటిలో ఉన్న మొర్దెకై ప్రజలను అనగా యూదులందరిని నాశనం చేసే మార్గం కోసం ఆలోచించాడు.”

— ఎస్తేరు 3:5-6 (OTCV)

ఇక్కడ హామాను మనసు ఎలా పనిచేసిందో కనిపిస్తుంది. అతని సమస్య ఒక్క మనిషి. కానీ అతని కోపం ఆ మనిషి జాతి మొత్తం మీదికి మళ్లింది. పిల్లలు, స్త్రీలు, ముసలివాళ్లు, హామానును ఎప్పుడూ చూడని వేలాది మంది యూదులను చంపాలని నిర్ణయించుకున్నాడు. గర్వం దెబ్బతిన్న మనిషి ఎంత దారుణంగా ఆలోచించగలడో ఈ వచనం చూపిస్తుంది.

చీట్లు (పూరు): రాజు పాలనలోని పన్నెండవ సంవత్సరం, మొదటి నెల నీసానులో, హామాను ముందు “పూరు” అంటే చీట్లు వేశారు. యూదులను ఏ రోజు నాశనం చేయాలో తెలుసుకోవడానికి ఇలా చేశారు. చీటీలో పన్నెండవ నెల అదారు వచ్చింది (ఎస్తేరు 3:7). అంటే దాడి జరగడానికి దాదాపు పదకొండు నెలల సమయం ఉంది. ఆ సమయమే యూదులకు రక్షణ దారి తెరిచింది. చీట్ల గురించి బైబిల్ మరో చోట ఇలా చెబుతుంది:

“చీట్లు ఒడిలో వేయబడవచ్చు, కాని వాటి నిర్ణయం యెహోవా సొంతము.”

— సామెతలు 16:33 (OTCV)

ఇది సొలొమోను జ్ఞాన వాక్యాల గ్రంథంలోని ఒక సామెత. ఆ కాలంలో ముఖ్యమైన నిర్ణయాలు తీసుకోవడానికి చీట్లు వేసేవారు. మనిషి చీటీ వేయవచ్చు, కానీ దాని ఫలితం చివరికి దేవుని చేతిలో ఉంటుందని ఈ సామెత చెబుతుంది. హామాను తన దేవతల అనుగ్రహం కోసం చీట్లు వేయించి ఉంటాడని పండితులు భావిస్తారు. కానీ ఆ చీటీ ఇచ్చిన సుదీర్ఘ గడువే యూదులకు మేలు చేసింది.

రాజుకు హామాను చెప్పిన మాటలు:

“అప్పుడు హామాను రాజైన అహష్వేరోషుతో ఇలా అన్నాడు, “మీ రాజ్యంలోని సంస్థానాలన్నిటిలో ఉండే ప్రజల్లో ఉన్న ఒక జాతి ప్రజలు వేరుగా ఉంటున్నారు. వారి చట్టాలు ఇతర ప్రజల చట్టాలకు వేరుగా ఉన్నాయి; వారు రాజు శాసనాలను పాటించరు; అలా వారిని సహించడం రాజుకు అంత మంచిది కాదు. ఒకవేళ రాజుకు ఇష్టమైతే, వారిని నాశనం చేయడానికి ఓ శాసనం జారీ చేయండి, నేను పదివేల తలాంతుల వెండిని రాజ్య ఖజానా కోసం రాజ నిర్వాహకులకు ఇస్తాను.””

— ఎస్తేరు 3:8-9 (OTCV)

హామాను మాటల్లో తెలివైన మోసం ఉంది. అతను “యూదులు” అనే పేరే చెప్పలేదు, “ఒక జాతి” అన్నాడు. వాళ్ల చట్టాలు వేరు అనే నిజాన్ని, వాళ్లు రాజు శాసనాలను పాటించరు అనే అబద్ధంతో కలిపాడు. చివరికి పెద్ద మొత్తంలో డబ్బు ఆశ చూపించాడు. పదివేల తలాంతుల వెండి అంటే ఆ కాలంలో ఊహించలేనంత పెద్ద మొత్తం. ఒక తలాంతు బరువు సుమారు 30 కిలోలకు పైగా ఉంటుందని పండితుల అంచనా (చారిత్రక సమాచారం). రాజు ఏ ప్రశ్నా అడగకుండా తన ముద్ర ఉంగరం హామానుకు ఇచ్చేశాడు (ఎస్తేరు 3:10-11).

మరణ శాసనం:

“అదారు అనే పన్నెండవ నెల పదమూడవ రోజున యువకుల నుండి ముసలివారి వరకూ స్త్రీలు, పిల్లలు అని తేడా లేకుండా ఒకే రోజులోనే యూదులనందరిని చంపి నాశనం చేసి, వారి ఆస్తులను దోచుకోవాలని శాసనాలు వార్తాహరుల ద్వారా రాజు సంస్థానాలన్నిటికి పంపబడ్డాయి.”

— ఎస్తేరు 3:13 (OTCV)

ఈ శాసనం రాజు పేరుతో రాసి, రాజు ఉంగరంతో ముద్ర వేసి, సామ్రాజ్యంలోని అన్ని సంస్థానాలకు వాళ్ల వాళ్ల భాషల్లో పంపారు. ఒకే రోజు, యూదులందరూ, ఏ తేడా లేకుండా. ఆ శాసనం బయటకు వెళ్లిన తర్వాత రాజు, హామాను తాగడానికి కూర్చున్నారు, కానీ షూషను పట్టణం మాత్రం ఆందోళనతో నిండిపోయింది (ఎస్తేరు 3:15). లక్షల మంది ప్రాణాలు తీసే నిర్ణయం తీసుకున్న వాళ్లు ఏమీ జరగనట్లు విందులో కూర్చున్నారు. అమాయక ప్రజలు భయంతో వణికిపోయారు.

“ఇలాంటి సమయం కొరకే”: మొర్దెకై ఎస్తేరుకు ఏమి చెప్పాడు?

ఈ శాసనం గురించి విన్న మొర్దెకై స్పందన బైబిల్‌లో ఇలా ఉంది:

“మొర్దెకై జరిగిందంతా విని తన బట్టలు చింపుకొని గోనెపట్ట కట్టుకుని బూడిద వేసుకుని వేదనతో గట్టిగా ఏడుస్తూ పట్టణంలోనికి వెళ్లాడు.”

— ఎస్తేరు 4:1 (OTCV)

బట్టలు చింపుకోవడం, గోనెపట్ట కట్టుకోవడం, తల మీద బూడిద వేసుకోవడం అనేవి ఆ కాలంలో యూదులు తీవ్రమైన దుఃఖాన్ని, పశ్చాత్తాపాన్ని చూపించే పద్ధతులు. మొర్దెకై పట్టణ వీధుల్లో గట్టిగా ఏడుస్తూ రాజభవనం ద్వారం వరకు వెళ్లాడు. గోనెపట్ట కట్టుకున్న వాళ్లు భవనంలోకి వెళ్లకూడదు కాబట్టి అక్కడే ఆగిపోయాడు (ఎస్తేరు 4:2). సామ్రాజ్యంలోని ప్రతి సంస్థానంలో యూదులు ఉపవాసం ఉండి ఏడుస్తూ దుఃఖపడ్డారు (ఎస్తేరు 4:3).

రాజభవనంలో ఉన్న ఎస్తేరుకు ఈ శాసనం గురించి ఇంకా తెలియదు. మొర్దెకై ఇలా ఉన్నాడని తెలిసి ఆమె చాలా బాధపడింది, అతనికి బట్టలు పంపించింది, అతను తీసుకోలేదు. తర్వాత హతాకు అనే సేవకుణ్ణి పంపి ఏమి జరిగిందో తెలుసుకుంది. మొర్దెకై శాసనం ప్రతిని ఆమెకు పంపి, రాజు దగ్గరికి వెళ్లి తన ప్రజల కోసం వేడుకోమని చెప్పాడు (ఎస్తేరు 4:4-8). ఎస్తేరు ఇచ్చిన జవాబు ఇది:

““రాజు పిలువకుండా పురుషుడు గాని స్త్రీ గాని రాజు యొక్క అంతఃపురం లోనికి వెళ్తే, రాజు తన బంగారు దండాన్ని వారివైపు చాపి వారిని బ్రతకనిస్తే తప్ప లేకపోతే వారు చంపబడాలి అనే ఒక చట్టం ఉందని రాజు అధికారులందరికి, రాజ్య సంస్థానాలలో ఉన్న ప్రజలందరికి తెలుసు. అయితే ముప్పై రోజులుగా నేను రాజు దగ్గరకు వెళ్లడానికి నాకు పిలుపు రాలేదు.””

— ఎస్తేరు 4:11 (OTCV)

ఎస్తేరు భయం నిజమైనది. రాణి అయినా సరే, రాజు పిలవకుండా అతని ముందుకు వెళ్తే మరణశిక్షే. రాజు తన బంగారు దండం చాపితేనే ప్రాణం దక్కుతుంది. పైగా ముప్పై రోజులుగా రాజు ఆమెను పిలవలేదు. అంటే రాజుకు ఆమె మీద ఇష్టం తగ్గిందేమో అనే భయం కూడా ఉంది. వష్తి రాజు మాట వినలేదని తొలగించబడింది. రాజు నియమాన్ని దాటితే ఎస్తేరుకు అంతకంటే పెద్ద శిక్ష పడవచ్చు. ఈ సందర్భంలో మొర్దెకై పంపిన జవాబు ఎస్తేరు గ్రంథంలోనే అత్యంత ప్రసిద్ధమైన మాటలు:

“మొర్దెకై ఎస్తేరుకు మళ్ళీ ఈ జవాబు పంపాడు: “నీవు రాజభవనంలో ఉన్నావు కాబట్టి యూదులందరిలో నీవు మాత్రమే రక్షింపబడతావు అని అనుకోకు. నీవు మౌనంగా ఉంటే, యూదులకు ఉపశమనం, విడుదల వేరే స్థలం నుండి వస్తుంది, అయితే నీవు, నీ తండ్రి కుటుంబం నశిస్తుంది. నీవు ఇలాంటి సమయం కొరకే నీ రాజ్య స్థానంలోనికి వచ్చావేమో ఎవరికి తెలుసు?””

— ఎస్తేరు 4:13-14 (OTCV)

మొర్దెకై మూడు విషయాలు చెప్పాడు. మొదటిది: రాజభవనంలో ఉన్నంత మాత్రాన నువ్వు తప్పించుకోలేవు, శాసనం యూదులందరి మీదా ఉంది. రెండవది: నువ్వు మౌనంగా ఉన్నా యూదులకు రక్షణ “వేరే స్థలం నుండి” వస్తుంది. ఈ మాటలో మొర్దెకై దేవుని పేరు చెప్పలేదు, కానీ తన ప్రజలను ఎవరో కాపాడతారని అతనికి గట్టి నమ్మకం ఉంది. చాలామంది వ్యాఖ్యాతలు ఈ “వేరే స్థలం” వెనుక దేవుడే ఉన్నాడని అర్థం చేసుకుంటారు. మూడవది: “నీవు ఇలాంటి సమయం కొరకే నీ రాజ్య స్థానంలోనికి వచ్చావేమో ఎవరికి తెలుసు?”

ఈ చివరి మాటలోనే ఎస్తేరు జీవితం మొత్తానికి అర్థం దాగి ఉంది. అనాథ కావడం, మొర్దెకై దగ్గర పెరగడం, అంతఃపురానికి తీసుకెళ్లబడడం, రాణి కావడం, ఇవన్నీ యాదృచ్ఛికంగా జరిగినట్లు కనిపించాయి. కానీ ఇవన్నీ ఈ ఒక్క రోజు కోసం జరిగి ఉండవచ్చని మొర్దెకై చెప్పాడు. మనకు దొరికిన స్థానం, పదవి, అవకాశం మన సౌకర్యం కోసం మాత్రమే కాదు, ఇతరులకు మేలు చేయడానికి కూడా అని ఈ వచనం గుర్తు చేస్తుంది.

ఎస్తేరు ఉపవాసం, ఎస్తేరు ప్రార్థన గురించి బైబిల్ ఏమి చెబుతుంది?

మొర్దెకై మాటలు విన్న ఎస్తేరు ఒక నిర్ణయం తీసుకుంది:

““వెళ్లండి, షూషనులో ఉన్న యూదులందరిని సమకూర్చి నా కోసం ఉపవాసం ఉండమని చెప్పండి. మూడు రోజులపాటు ఏమీ తినవద్దు త్రాగవద్దు. నేను, నా సేవకులు కూడా మీరు చేసినట్లు ఉపవాసం పాటిస్తాము. ఇలా చేసిన తర్వాత నేను రాజు దగ్గరకు వెళ్తాను అది చట్టానికి విరుద్ధమైనా ఫర్వాలేదు. నేను చస్తే చస్తాను.””

— ఎస్తేరు 4:16 (OTCV)

ఈ మాటలతో ఎస్తేరు కథ మలుపు తిరుగుతుంది. అప్పటివరకు ఆమె మొర్దెకై చెప్పింది చేసే అమ్మాయి. ఇప్పుడు ఆమె నాయకురాలిగా మారింది. “వెళ్లండి, సమకూర్చండి, ఉపవాసం ఉండమని చెప్పండి” అని ఆజ్ఞలు ఇచ్చింది. మొర్దెకై “ఎస్తేరు తనకు చెప్పినట్లే చేశాడు” (ఎస్తేరు 4:17). ఆమె ఒంటరిగా వెళ్లలేదు, తన ప్రజలందరినీ తనతో పాటు ఉపవాసం ఉండమని అడిగింది. తన సేవకురాళ్లు కూడా ఉపవాసం ఉంటారని చెప్పింది.

ఎస్తేరు ఉపవాసం ఎలా చేసింది? బైబిల్ ప్రకారం:

• మూడు రోజులు, రాత్రింబవళ్లు (ఎస్తేరు 4:16).
• ఏమీ తినకుండా, ఏమీ తాగకుండా. (దానియేలు కొన్ని రకాల ఆహారాలు మాత్రమే మానేశాడు, ఎస్తేరు ఉపవాసం పూర్తి ఉపవాసం.)
• ఒంటరిగా కాదు, షూషనులోని యూదులందరితో కలిసి.
• ఒక నిర్దిష్టమైన అవసరం కోసం: ప్రజల ప్రాణాలు కాపాడడం.

ఎస్తేరు ప్రార్థన ఏమిటి? “ఎస్తేరు ప్రార్థన”, “ఎస్తేరు ఉపవాస ప్రార్థన” అని చాలామంది వెతుకుతారు. కానీ ఒక విషయం స్పష్టంగా తెలుసుకోవాలి: మనం వాడే తెలుగు బైబిల్‌లో (హీబ్రూ మూల గ్రంథం నుండి అనువదించిన ఎస్తేరు గ్రంథంలో) ఎస్తేరు చేసిన ప్రార్థన మాటలు ఎక్కడా రాయబడలేదు. ఉపవాసం ఉన్నారని మాత్రమే ఉంది. “ప్రార్థన” అనే మాట కూడా ఈ గ్రంథంలో లేదు. అయినా బైబిల్‌లోని మిగతా భాగాల్లో ఉపవాసం దాదాపు ఎప్పుడూ ప్రార్థనతో కలిసే వస్తుంది (ఉదాహరణకు ఎజ్రా 8:23; నెహెమ్యా 1:4; దానియేలు 9:3). అందుకే ఎస్తేరు, యూదులు ఆ మూడు రోజులు దేవునికి మొర్రపెట్టారని వ్యాఖ్యాతలు అర్థం చేసుకుంటారు.

ఎస్తేరు చేసిన ఒక పెద్ద ప్రార్థన మాటలు “ఎస్తేరు గ్రంథానికి గ్రీకు అదనపు భాగాలు” (Additions to Esther) అనే వాటిలో ఉన్నాయి (చారిత్రక సమాచారం). ఇవి హీబ్రూ ఎస్తేరు గ్రంథం గ్రీకులోకి అనువదించబడినప్పుడు తర్వాత చేర్చబడిన భాగాలు అని పండితులు అంటారు. కాథలిక్, ఆర్థడాక్స్ సంఘాలు వీటిని తమ బైబిల్‌లో చేర్చుకుంటాయి. ప్రొటెస్టంట్ సంఘాలు వాడే బైబిల్‌లో (చాలా తెలుగు బైబిళ్లలో) ఇవి ఉండవు. కాబట్టి ఎవరైనా “ఎస్తేరు ప్రార్థన” అని ఒక పొడవైన ప్రార్థనను చూపిస్తే, అది ఈ గ్రీకు అదనపు భాగాల నుండి వచ్చి ఉండవచ్చు, లేదా ఎవరో రాసిన ప్రార్థన అయి ఉండవచ్చు, మన బైబిల్‌లోని ఎస్తేరు గ్రంథం నుండి కాదు.

“ఎస్తేరు ఉపవాసం” ఈ రోజుల్లో: (చారిత్రక సమాచారం, బైబిల్ ఆజ్ఞ కాదు) యూదులు ఈ రోజు కూడా పూరీము పండుగకు ముందు రోజు, అదారు నెల 13వ తేదీన “తానిత్ ఎస్తేర్” (ఎస్తేరు ఉపవాసం) అనే ఒక రోజు ఉపవాసం పాటిస్తారు. కొన్ని క్రైస్తవ సంఘాల్లో కూడా ప్రత్యేక అవసరాల కోసం మూడు రోజుల “ఎస్తేరు ఉపవాసం” చేసే అలవాటు ఉంది. ఇవి సంప్రదాయాలు. మూడు రోజుల ఉపవాసం చేయాలని బైబిల్ అందరికీ ఆజ్ఞాపించలేదు. ఎస్తేరు ఒక ప్రత్యేక ఆపద సమయంలో ఈ ఉపవాసం చేసింది. నీళ్లు కూడా తాగకుండా ఉపవాసం ఉండడం ఆరోగ్యానికి ప్రమాదకరం కావచ్చు. ఆరోగ్య సమస్యలు ఉన్నవాళ్లు, మందులు వాడేవాళ్లు, గర్భిణీలు అలాంటి ఉపవాసం చేసే ముందు డాక్టరును తప్పకుండా సంప్రదించాలి.

“నేను చస్తే చస్తాను”: ఈ మాట నిరాశతో చెప్పింది కాదు. తన ప్రాణం కంటే తన ప్రజల ప్రాణాలు ముఖ్యమని ఆమె నిర్ణయించుకుంది. ఫలితం ఏదైనా సరే, సరైనది చేస్తానని చెప్పింది. దానియేలు స్నేహితులు అగ్నిగుండం ముందు నిలబడి “ఆయన రక్షించకపోయినా సరే” అన్న మాటను ఇది గుర్తు చేస్తుంది (దానియేలు 3:18).

ఎస్తేరు రాజు ముందుకు ఎలా వెళ్లింది? రెండు విందుల కథ

మూడు రోజుల ఉపవాసం తర్వాత ఎస్తేరు రాజు ముందుకు వెళ్లింది:

“మూడవ రోజు ఎస్తేరు తన రాజవస్త్రాలు ధరించి, రాజభవనం లోపలి ఆవరణంలో రాజు గది దగ్గర నిలబడింది. ద్వారానికి ఎదురుగా రాజు తన సింహాసనం మీద కూర్చుని ఉన్నాడు. ఆవరణంలో ఎస్తేరు రాణి నిలబడి ఉండడం రాజు చూసినప్పుడు, అతనికి ఆమె పట్ల ఇష్టం కలిగి, తన చేతిలో ఉన్న బంగారు దండాన్ని ఆమె వైపు చాపాడు. ఎస్తేరు సమీపించి, ఆ దండం యొక్క అంచును ముట్టుకుంది. అప్పుడు రాజు, “ఎస్తేరు రాణి, ఏంటి విషయం? నీ మనవి ఏంటి? రాజ్యంలో సగమైనా సరే, నీకు ఇవ్వబడుతుంది” అని అన్నాడు.”

— ఎస్తేరు 5:1-3 (OTCV)

ఎస్తేరు రాజవస్త్రాలు వేసుకుని, ఆవరణంలో రాజు కనిపించే చోట నిలబడింది. ఆ క్షణం ఆమె జీవితం రాజు చేతిలో ఉంది. రాజు ఆమెను చూసి సంతోషించి, బంగారు దండం చాపాడు. ఆమె ముందుకు వెళ్లి దండం అంచు ముట్టుకుంది, అంటే రాజు దయను అంగీకరించింది. “రాజ్యంలో సగమైనా ఇస్తాను” అనేది ఆ కాలపు రాజులు ఉదారంగా మాట్లాడే పద్ధతి అని పండితులు అంటారు, అక్షరాలా సగం రాజ్యం ఇస్తాడని కాదు.

ఇక్కడ ఒక వచనం గుర్తొస్తుంది:

“యెహోవా చేతిలో రాజు హృదయం నీటి కాలువ ఆయనకు ఇష్టులైన వారివైపు దాని త్రిప్పుతారు.”

— సామెతలు 21:1 (OTCV)

ఈ సామెత సొలొమోను జ్ఞాన వాక్యాల్లో ఒకటి. రైతు పొలంలో నీటి కాలువను తనకు కావలసిన వైపుకు మళ్లించినట్లు, ఎంత పెద్ద రాజు హృదయాన్నైనా దేవుడు తన ఇష్టం వచ్చిన వైపుకు తిప్పగలడని దీని అర్థం. ఎస్తేరు గ్రంథం దేవుని పేరు చెప్పదు. కానీ ఉపవాసం తర్వాత రాజు హృదయం ఎస్తేరు వైపు తిరగడం ఈ సామెతకు మంచి ఉదాహరణ అని చాలామంది వ్యాఖ్యాతలు చెబుతారు.

ఎస్తేరు వెంటనే ఎందుకు అడగలేదు? రాజు “నీ మనవి ఏంటి?” అని అడిగినా ఎస్తేరు ఆ రోజు అసలు విషయం చెప్పలేదు. రాజును, హామానును తాను సిద్ధం చేసిన విందుకు రమ్మని ఆహ్వానించింది (ఎస్తేరు 5:4). ఆ విందులో రాజు మళ్లీ అడిగాడు. అప్పుడు కూడా ఆమె, రేపు ఇంకొక విందుకు రండి, అప్పుడు చెబుతాను అంది (ఎస్తేరు 5:6-8). ఎందుకు ఇలా చేసిందో బైబిల్ చెప్పలేదు. సరైన సమయం కోసం, రాజు మనసు పూర్తిగా సిద్ధంగా ఉండే క్షణం కోసం ఆమె ఎదురు చూసిందని, ఇది ఆమె జ్ఞానానికి నిదర్శనం అని చాలామంది అంటారు. కానీ ఈ ఒక్క రోజు ఆలస్యంలోనే కథలోని అతి పెద్ద మలుపు జరిగింది. అది తర్వాతి భాగంలో చూద్దాం.

హామాను గర్వం: మొదటి విందు నుండి హామాను చాలా సంతోషంగా బయటకు వచ్చాడు. కానీ ద్వారం దగ్గర మొర్దెకై తనను చూసి లేచి నిలబడలేదు. ఇంటికి వెళ్లి భార్య జెరెషుకు, స్నేహితులకు తన సంపద, కొడుకులు, పదవి గురించి గొప్పలు చెప్పుకున్నాడు. రాణి తనను మాత్రమే విందుకు పిలిచిందని చెప్పుకున్నాడు (ఎస్తేరు 5:9-12). ఆ తర్వాత అన్నాడు:

“అయితే, రాజ ద్వారం దగ్గర కూర్చున్న యూదుడైన మొర్దెకైను చూసినంత కాలం ఇదంతా నాకు సంతృప్తినివ్వదు” అని అన్నాడు.”

— ఎస్తేరు 5:13 (OTCV)

సంపద, పిల్లలు, పెద్ద పదవి, రాణి నుండి ఆహ్వానం, అన్నీ ఉన్నా హామానుకు సంతృప్తి లేదు. ఒక్క మనిషి తనను గౌరవించడం లేదనే విషయం మిగతా అన్నిటినీ పాడు చేసింది. అసూయ, గర్వం మనిషికి ఉన్న సంతోషాన్ని కూడా లాగేసుకుంటాయి. అతని భార్య, స్నేహితులు 50 మూరల ఎత్తైన ఉరికంబం చేయించి, రేపు ఉదయం మొర్దెకైని దాని మీద ఉరితీయించమని సలహా ఇచ్చారు. హామాను వెంటనే ఉరికంబం చేయించాడు (ఎస్తేరు 5:14). 50 మూరలు అంటే సుమారు 22 నుండి 23 మీటర్లు, అంటే ఏడెనిమిది అంతస్తుల భవనం అంత ఎత్తు (ఒక మూర సుమారు 45 సెం.మీ. అనే అంచనా ప్రకారం, ఇది కొలతల లెక్క మాత్రమే).

రాజుకు నిద్రపట్టని రాత్రి: మొర్దెకై ఎలా ఘనపరచబడ్డాడు?

హామాను ఉరికంబం సిద్ధం చేసిన అదే రాత్రి ఒక సంఘటన జరిగింది:

“ఆ రాత్రి రాజుకు నిద్రపట్టలేదు; కాబట్టి తన పాలన గురించి ఉన్న రాజ్య చరిత్ర గ్రంథం తెప్పించి, చదివించుకున్నాడు. అందులో రాజభవన ద్వారపాలకులైన బిగ్తాన్, తెరెషు అనే ఇద్దరు రాజ్యాధికారులు అహష్వేరోషు రాజును చంపడానికి కుట్రపన్నిన సంగతిని మొర్దెకై తెలియజేసినట్లు వ్రాయబడి ఉంది. రాజు, “దీని కోసం మొర్దెకై పొందుకున్న ఘనత, గుర్తింపు ఏంటి?” అని అడిగాడు. అందుకు అతని సేవకులు, “అతని కోసం ఏమి చేయలేదు” అన్నారు.”

— ఎస్తేరు 6:1-3 (OTCV)

ఎస్తేరు గ్రంథం మొత్తానికి ఇది కీలకమైన రాత్రి. రాజుకు ఎందుకు నిద్రపట్టలేదో బైబిల్ చెప్పలేదు. నిద్ర రాక చరిత్ర గ్రంథం చదివించుకున్నాడు. ఆ పెద్ద గ్రంథంలో సుమారు ఐదేళ్ల క్రితం మొర్దెకై తన ప్రాణం కాపాడిన భాగమే చదవబడింది. ఆ మంచి పనికి మొర్దెకైకి ఏ బహుమానమూ ఇవ్వలేదని రాజుకు అప్పుడు తెలిసింది. ఇవన్నీ యాదృచ్ఛికంగా జరిగినట్లు కనిపిస్తాయి. కానీ ఒకదాని తర్వాత ఒకటి ఇంత సరిగ్గా జరగడం వెనుక ఒక అదృశ్య హస్తం ఉందని ఎస్తేరు గ్రంథం మౌనంగా చెబుతోందని వ్యాఖ్యాతలు అంటారు.

అదే సమయంలో, ఉదయాన్నే మొర్దెకైని ఉరితీయడానికి అనుమతి అడగాలని హామాను రాజభవనం ఆవరణంలోకి వచ్చాడు. రాజు అతన్ని లోపలికి పిలిచి ఒక ప్రశ్న అడిగాడు:

“హామాను లోపలికి వచ్చినప్పుడు, “రాజు ఒకరిని సన్మానం చేయాలని ఇష్టపడితే ఆ మనిషికి ఏమి చేయాలి?” అని రాజు అతన్ని అడిగాడు. హామాను, “నన్ను కాకుండా రాజు ఇంకెవరిని సన్మానిస్తాడు?” అని తనలో తాను అనుకున్నాడు.”

— ఎస్తేరు 6:6 (OTCV)

రాజు ఎవరి పేరూ చెప్పలేదు. హామాను గర్వం అతని కళ్లకు గంతలు కట్టింది. రాజు సన్మానించాలనుకునేది తననే అని అనుకున్నాడు. అందుకే చాలా గొప్ప సన్మానం సూచించాడు: రాజు వేసుకునే వస్త్రాలు, రాజు ఎక్కే గుర్రం, రాజకిరీటం తెప్పించాలి. ఒక గొప్ప అధికారి ఆ వ్యక్తిని గుర్రం మీద కూర్చోబెట్టి నగర వీధుల్లో తిప్పుతూ, “రాజు సన్మానించాలనుకునే వ్యక్తికి ఇలా చేయబడుతుంది” అని చాటాలి (ఎస్తేరు 6:7-9). అప్పుడు రాజు ఇచ్చిన ఆజ్ఞ:

“అందుకు రాజు, “త్వరగా వెళ్లు, నీవు చెప్పినట్టే రాజ వస్త్రం, గుర్రం తీసుకుని, రాజ ద్వారం దగ్గర కూర్చుని ఉండే యూదుడైన మొర్దెకైకి చేయి. నీవు చెప్పింది ఏదైన మానకు” అని హామానుకు ఆజ్ఞాపించాడు.”

— ఎస్తేరు 6:10 (OTCV)

ఏ మనిషిని ఉరితీయాలని హామాను వచ్చాడో, అదే మనిషిని గుర్రం మీద కూర్చోబెట్టి, నగరమంతా తిప్పుతూ, అతని ముందు నడిచి, అతని గొప్పతనాన్ని చాటాల్సి వచ్చింది. హామాను అలాగే చేశాడు. తర్వాత దుఃఖంతో తల కప్పుకుని ఇంటికి పరుగెత్తాడు (ఎస్తేరు 6:11-12). అప్పుడు అతని భార్య, సలహాదారులు “ఎవరి ఎదుట నీ పతనం ప్రారంభమైందో, ఆ మొర్దెకై యూదుడు కాబట్టి, అతని ఎదుట నీవు నిలబడలేవు, నీవు ఖచ్చితంగా పడిపోతావు” అన్నారు (ఎస్తేరు 6:13). అన్యులైన వాళ్లకు కూడా యూదుల వెనుక ఏదో ఒక శక్తి ఉందని అనిపించింది. వాళ్లు ఇంకా మాట్లాడుతుండగానే రాజు సేవకులు వచ్చి హామానును రెండవ విందుకు తొందరపెట్టి తీసుకెళ్లారు (ఎస్తేరు 6:14).

ఎస్తేరు మొదటి విందులోనే విషయం చెప్పి ఉంటే, ఈ రాత్రి జరిగేది కాదు. ఆమె ఒక రోజు ఆగడం వల్ల, ఆ రాత్రి రాజు మనసులో మొర్దెకై మీద మంచి అభిప్రాయం ఏర్పడింది. దేవుడు ఎస్తేరు జ్ఞానాన్ని, రాజు నిద్రలేమిని, హామాను గర్వాన్ని కలిపి తన పని చేశాడని చాలామంది వ్యాఖ్యాతలు ఈ భాగాన్ని వివరిస్తారు.

హామాను పతనం ఎలా జరిగింది?

రెండవ విందులో రాజు మూడవసారి ఎస్తేరును ఆమె మనవి ఏమిటని అడిగాడు (ఎస్తేరు 7:2). అప్పుడు ఎస్తేరు చివరికి నోరు విప్పింది:

“అప్పుడు ఎస్తేరు రాణి, “ఒకవేళ రాజుకు నా మీద దయ కలిగితే మీకు సరే అనిపిస్తే, నా విన్నపాన్ని బట్టి నా ప్రాణాన్ని, నా మనవిని బట్టి నా ప్రజలను వదిలేయండి. ఎందుకంటే నేను, నా ప్రజలు నాశనం చేయబడడానికి, చంపబడడానికి, నిర్మూలించబడడానికి అమ్మబడ్డాము. ఒకవేళ మేము కేవలం దాసదాసీలుగా అమ్మబడి ఉంటే, నేను మౌనంగా ఉండేదాన్ని, ఎందుకంటే అలాంటి బాధ కోసం రాజును అభ్యంతర పెట్టడం భావ్యం కాదు” అని అన్నది.”

— ఎస్తేరు 7:3-4 (OTCV)

ఎస్తేరు చాలా జాగ్రత్తగా మాట్లాడింది. మొదట తన ప్రాణం గురించి అడిగింది, తర్వాత తన ప్రజల గురించి. రాజు ప్రేమించే రాణి ప్రాణమే ప్రమాదంలో ఉందని తెలిస్తే రాజు వెంటనే స్పందిస్తాడని ఆమెకు తెలుసు. “నాశనం చేయబడడానికి, చంపబడడానికి, నిర్మూలించబడడానికి” అనే మూడు మాటలు ఆమె యాదృచ్ఛికంగా వాడలేదు. హీబ్రూ మూల గ్రంథంలో ఇవి హామాను రాయించిన శాసనంలోని మూడు మాటలే (ఎస్తేరు 3:13) అని పండితులు గుర్తు చేస్తారు. “అమ్మబడ్డాము” అనే మాట హామాను ఇస్తానన్న పదివేల తలాంతుల వెండిని సూచిస్తుంది. ఇన్నాళ్లూ దాచిన తన యూదు గుర్తింపును ఆమె ఇక్కడే బయటపెట్టింది. ఆశ్చర్యపోయిన రాజు ఎవరు అలా చేయడానికి తెగించారు అని అడిగాడు (ఎస్తేరు 7:5).

“అందుకు ఎస్తేరు అన్నది, “ఆ విరోధి, శత్రువు, ఈ దుష్టుడైన హామానే!” అప్పుడు హామాను, రాజు రాణి ముందు భయంతో వణికిపోయాడు.”

— ఎస్తేరు 7:6 (OTCV)

ఎదురుగా కూర్చున్న, రాజుకు అత్యంత దగ్గరైన అధికారిని వేలు పెట్టి చూపించింది. ఇది కూడా చాలా ధైర్యమైన పని. అంతకు ముందు రోజు వరకు హామాను రాజ్యంలో రెండవ అత్యంత శక్తిమంతుడు. రాజు కోపంతో లేచి తోటలోకి వెళ్లాడు. ఈ సమయంలో హామాను ప్రాణభిక్ష కోసం ఎస్తేరు కూర్చున్న మంచం మీద పడ్డాడు. తిరిగి వచ్చిన రాజు అది చూసి, అతను రాణి మీద దౌర్జన్యం చేస్తున్నాడని ఇంకా మండిపడ్డాడు. సేవకులు వెంటనే హామాను ముఖానికి ముసుగు వేశారు (ఎస్తేరు 7:7-8). హర్బోనా అనే సేవకుడు, మొర్దెకై కోసం హామాను తన ఇంటి దగ్గర 50 మూరల ఉరికంబం చేయించాడని చెప్పాడు. రాజు “దానిమీదే అతన్ని ఉరితీయండి” అన్నాడు (ఎస్తేరు 7:9).

“మొర్దెకై కోసం హామాను చేయించిన ఉరికంబం మీద హామానును ఉరితీశారు. అప్పుడు రాజు కోపం చల్లారింది.”

— ఎస్తేరు 7:10 (OTCV)

ఇతరుల కోసం హామాను తవ్విన గుంతలో అతనే పడ్డాడు. మొర్దెకై కోసం కట్టిన ఉరికంబం అతనికే ఉరికంబం అయింది. ఒక్క రోజు ముందు హామాను గొప్పలు చెప్పుకుంటున్నాడు. ఒక్క రోజు తర్వాత అతను లేడు. బైబిల్‌లోని ఈ సామెత హామాను జీవితానికి సరిగ్గా సరిపోతుంది:

“నాశనానికి ముందు గర్వం, పతనానికి ముందు అహంకారం వెళ్తాయి.”

— సామెతలు 16:18 (OTCV)

సొలొమోను జ్ఞాన వాక్యాల్లోని ఈ సామెత ఒక సాధారణ సత్యాన్ని చెబుతుంది: గర్వం మనిషిని పతనం వైపు నడిపిస్తుంది. హామాను పతనం ఒక్కసారిగా వచ్చినట్లు కనిపించినా, దానికి ముందు అతని గర్వం చాలా కాలంగా పెరుగుతూ వచ్చింది. ఒక్క మనిషి నమస్కరించలేదని ఒక జాతి మొత్తాన్ని చంపాలనుకున్నాడు. రాజు సన్మానించేది తననే అని అనుకున్నాడు. గర్వం అతన్ని చివరికి నాశనానికి తీసుకెళ్లింది.

రాజు శాసనం ఎలా మారింది? యూదులు ఎలా రక్షించబడ్డారు?

హామాను చనిపోయాడు. కానీ సమస్య ఇంకా పూర్తిగా తీరలేదు. యూదులను చంపమని రాజు పేరుతో రాసిన శాసనం ఇంకా అమల్లో ఉంది. అదారు నెల 13వ తేదీ దగ్గర పడుతోంది. రాజు హామాను ఇంటిని ఎస్తేరుకు ఇచ్చాడు. మొర్దెకై తన బంధువని ఎస్తేరు రాజుకు చెప్పింది. రాజు హామాను నుండి తీసుకున్న తన ముద్ర ఉంగరాన్ని మొర్దెకైకి ఇచ్చాడు (ఎస్తేరు 8:1-2). అయినా ఎస్తేరు విశ్రాంతి తీసుకోలేదు:

“ఎస్తేరు రాజు పాదాల మీద పడి ఏడుస్తూ, తిరిగి మనవి చేసింది. అగగీయుడైన హామాను యూదులకు విరుద్ధంగా చేసిన కీడు ప్రణాళికను భంగం చేయాలని వేడుకొంది.”

— ఎస్తేరు 8:3 (OTCV)

ఎస్తేరు తన ప్రాణం దక్కింది కదా అని ఆగిపోలేదు. రెండోసారి ప్రాణాన్ని పణంగా పెట్టి రాజు ముందుకు వెళ్లింది. ఈసారి ఆమె రాజు పాదాల మీద పడి ఏడ్చింది. రాజు మళ్లీ బంగారు దండం ఆమె వైపు చాపాడు (ఎస్తేరు 8:4). తన ప్రజల మీదికి, తన వంశం మీదికి రాబోతున్న నాశనాన్ని తాను భరించలేనని చెప్పింది (ఎస్తేరు 8:5-6). రాజు జవాబు:

“రాజు పేరిట వ్రాయబడి అతని ఉంగరంతో ముద్ర వేసిన ఏ తాకీదు రద్దు చేయబడదు. కాబట్టి మీకు నచ్చినట్లు యూదుల పక్షాన రాజు పేరిట మరొక శాసనాన్ని వ్రాసి రాజముద్ర వేయండి.””

— ఎస్తేరు 8:8 (OTCV)

ఇక్కడ పర్షియా చట్టంలోని ఆ నియమం మళ్లీ వస్తుంది. రాజు పేరుతో రాసిన శాసనాన్ని రాజు కూడా రద్దు చేయలేడు. కాబట్టి రాజు ఒక దారి చూపించాడు: మొదటి శాసనాన్ని రద్దు చేయలేం, కానీ యూదులకు అనుకూలంగా ఇంకొక శాసనం రాయండి. మొర్దెకై ఆ కొత్త శాసనాన్ని రాయించి, 127 సంస్థానాలకు వాళ్ల వాళ్ల భాషల్లో, యూదులకు వాళ్ల సొంత భాషలో, రాజు గుర్రాల మీద వేగంగా పంపాడు (ఎస్తేరు 8:9-10). ఆ శాసనంలో ఉన్నది ఇది:

“రాజు ఆదేశం, యూదులు ప్రతి పట్టణంలో తమను తాము కాపాడుకునే హక్కు కలిగించింది; వారి మీద, వారి స్త్రీల మీద, పిల్లల మీద దాడి చేసే ఏ జాతి వారినైనా, ఏ సంస్థానం వారినైనా, వారు నాశనం చేయవచ్చు, చంపవచ్చు, నిర్మూలించవచ్చు, వారి శత్రువుల ఆస్తిని కొల్లగొట్టవచ్చు.”

— ఎస్తేరు 8:11 (OTCV)

కొత్త శాసనం యూదులకు “తమను తాము కాపాడుకునే హక్కు” ఇచ్చింది. అంటే అదారు 13వ తేదీన ఎవరైనా తమ మీద దాడి చేస్తే, యూదులు సమకూడి తమను, తమ కుటుంబాలను కాపాడుకోవచ్చు. మొదటి శాసనం శత్రువులకు దాడి చేసే అనుమతి ఇచ్చింది. రెండవ శాసనం యూదులకు ఎదురు నిలబడే అనుమతి ఇచ్చింది. ఈ శాసనం విన్నప్పుడు షూషను నగరమంతా సంతోషించింది. యూదులకు “సంతోషం, ఆనందం, ఉత్సాహం ఘనతగల సమయం” వచ్చింది (ఎస్తేరు 8:15-16). చాలామంది ఇతర జాతుల ప్రజలు యూదులుగా మారారు (ఎస్తేరు 8:17).

అదారు 13వ తేదీ ఏమి జరిగింది?

“అదారు అనే పన్నెండవ నెల, పదమూడవ రోజున, రాజు శాసనం అమల్లోకి వచ్చింది. ఈ రోజున యూదుల శత్రువులు వారిని జయించగలమని నిరీక్షించారు కాని దానికి భిన్నంగా జరిగింది, యూదులు తమను ద్వేషించేవారి మీద పైచేయి కలిగి ఉన్నారు.”

— ఎస్తేరు 9:1 (OTCV)

“దానికి భిన్నంగా జరిగింది” అనే మాట ఎస్తేరు గ్రంథం మొత్తం సారాంశం. శత్రువులు అనుకున్నది జరగలేదు, దానికి పూర్తిగా వ్యతిరేకం జరిగింది. యూదులను నాశనం చేయాల్సిన రోజు, యూదులు రక్షించబడిన రోజు అయింది. యూదులు తమ పట్టణాల్లో సమకూడి “వారిని నాశనం చేయాలని నిర్ణయించుకున్న వారిపై” దాడి చేశారు (ఎస్తేరు 9:2). సంస్థానాధిపతులు మొర్దెకై మీద భయంతో యూదులకు సహాయం చేశారు (ఎస్తేరు 9:3). హామాను పదిమంది కుమారులు కూడా చంపబడ్డారు (ఎస్తేరు 9:10).

ఈ హింసను ఎలా అర్థం చేసుకోవాలి? ఎస్తేరు 9వ అధ్యాయంలో చాలా మంది చంపబడిన వివరాలు ఉన్నాయి. షూషనులో మొదటి రోజు 500 మంది, రెండవ రోజు 300 మంది, ఇతర సంస్థానాల్లో 75,000 మంది (ఎస్తేరు 9:6, 15-16). ఇది చదివినప్పుడు చాలామందికి ఇబ్బందిగా అనిపిస్తుంది. బైబిల్ ఇచ్చిన వివరాలను జాగ్రత్తగా చూడాలి:

• ఇది యూదులు మొదలుపెట్టిన దాడి కాదు. హామాను శాసనం ప్రకారం ఆ రోజు యూదులను చంపడానికి సిద్ధంగా ఉన్న శత్రువుల నుండి తమను కాపాడుకోవడం (ఎస్తేరు 8:11; 9:2, 16).
• మూడుసార్లు “వారి దోపుడుసొమ్మును ముట్టలేదు” అని గ్రంథం ప్రత్యేకంగా చెబుతుంది (ఎస్తేరు 9:10, 15, 16). శాసనం దోచుకోవడానికి అనుమతి ఇచ్చినా వాళ్లు దోచుకోలేదు. అంటే వాళ్ల ఉద్దేశం ధనం కాదు, ప్రాణ రక్షణ. సౌలు అమాలేకీయుల దోపుడు సొమ్ము ఉంచుకుని దేవుని మాట దాటాడు (1 సమూయేలు 15:9). ఇక్కడ బెన్యామీను గోత్రం వాడైన మొర్దెకై కాలంలో యూదులు దోపుడు ముట్టలేదు. ఈ పోలికను చాలామంది వ్యాఖ్యాతలు చూపిస్తారు.
• హింసను ఈ రోజు మనం అనుకరించాలని బైబిల్ ఎక్కడా చెప్పలేదు. ఇది ఒక ప్రత్యేక చారిత్రక సంఘటన గురించిన వివరణ. యేసు తన శిష్యులకు శత్రువులను ప్రేమించమని నేర్పించారు (మత్తయి 5:44).

పూరీము పండుగ అంటే ఏమిటి?

అదారు 13వ తేదీ పోరాటం తర్వాత 14వ తేదీన యూదులు విశ్రాంతి తీసుకుని విందు చేసుకున్నారు. షూషనులో ఉన్న యూదులు 13, 14 తేదీల్లో పోరాడి 15వ తేదీన విశ్రాంతి తీసుకుని పండుగ చేసుకున్నారు (ఎస్తేరు 9:17-19). మొర్దెకై ఈ సంగతులన్నీ రాసి, ప్రతి సంవత్సరం అదారు 14, 15 తేదీల్లో పండుగ చేసుకోవాలని సామ్రాజ్యంలోని యూదులందరికీ ఉత్తరాలు పంపాడు. ఆ రోజుల్లో విందులు చేసుకోవాలి, ఒకరికొకరు ఆహార బహుమానాలు పంపుకోవాలి, పేదలకు దానాలు ఇవ్వాలి (ఎస్తేరు 9:20-22). ఈ పండుగకు “పూరీము” అనే పేరు ఎలా వచ్చిందో బైబిల్ చెబుతుంది:

“(అందువల్ల ఈ రోజులకు పూరు అనే పదం నుండి వచ్చిన పూరీము అని పేరు వచ్చింది.) ఈ ఉత్తరంలో వ్రాయబడిన ప్రతి విషయం బట్టి, వారు చూసిన, తమకు జరిగిన వాటిని బట్టి, వారు ఏమి చూశారో, వారికి ఏమి జరిగిందో దానిని బట్టి, యూదులు ప్రతి సంవత్సరం ఈ రెండు రోజులను ఒక ఆచారంగా నిర్ణయించిన విధానంలో నియమించిన సమయంలో తాము తమ వారసులు, తమతో కలిసే వారందరితో ఖచ్చితంగా జరుపుకోవాలని నిర్ణయించుకున్నారు. తరతరాల వరకు ప్రతి సంస్థానంలో, ప్రతి పట్టణంలో, ప్రతి కుటుంబం ద్వారా వచ్చే ప్రతి తరం వారు ఈ రోజులను జ్ఞాపకం చేసుకుని ఉత్సవంగా జరుపుకోవాలి. యూదులు ఈ పూరీము రోజులు పాటించకుండా ఉండకూడదు. ఈ రోజుల జ్ఞాపకం వారి వారసులు ఎన్నడూ మరచిపోకూడదు.”

— ఎస్తేరు 9:26-28 (OTCV)

హామాను యూదులను నాశనం చేసే రోజును నిర్ణయించడానికి “పూరు” అంటే చీటి వేయించాడు (ఎస్తేరు 3:7; 9:24). “పూరు” అనే మాటకు బహువచనం “పూరీము”, అంటే “చీట్లు”. నాశనం కోసం వేసిన చీటీ పేరే రక్షణ పండుగకు పేరు అయింది. యూదులు ఈ పండుగను తరతరాలుగా, ప్రతి కుటుంబంలో, ఎప్పటికీ మరచిపోకుండా జరుపుకోవాలని నిర్ణయించుకున్నారు. ఎస్తేరు రాణి, మొర్దెకై కలిసి పూర్తి అధికారంతో రెండవ ఉత్తరం రాసి ఈ పండుగను స్థిరపరిచారు (ఎస్తేరు 9:29-32). మోషే ధర్మశాస్త్రంలో (బైబిల్ మొదటి ఐదు గ్రంథాలలో) లేని ఒక పండుగ బైబిల్‌లో స్థాపించబడింది ఇక్కడే.

ఈ రోజుల్లో పూరీము పండుగ ఎలా జరుపుకుంటారు? (చారిత్రక సమాచారం, యూదు సంప్రదాయం. బైబిల్‌లో ఉన్నది పైన చెప్పిన విందులు, బహుమానాలు, దానాలు మాత్రమే.)

• యూదులు ఈ రోజు కూడా యూదుల క్యాలెండర్‌లో అదారు నెల 14వ తేదీన పూరీము జరుపుకుంటారు. ఇది సాధారణంగా ఫిబ్రవరి చివర లేదా మార్చి నెలలో వస్తుంది. యెరూషలేము లాంటి ప్రాచీన గోడల నగరాల్లో 15వ తేదీన జరుపుకుంటారు (దీనిని “షూషను పూరీము” అంటారు, ఎస్తేరు 9:18 ఆధారంగా).
• యూదుల సమాజ మందిరాల్లో ఎస్తేరు గ్రంథాన్ని (“మెగిల్లా” అనే చుట్ట నుండి) పూర్తిగా చదువుతారు. హామాను పేరు వచ్చినప్పుడల్లా పిల్లలు గిలక్కాయలతో గోల చేసి ఆ పేరు వినిపించకుండా చేసే సరదా సంప్రదాయం ఉంది.
• స్నేహితులకు ఆహార పదార్థాలు పంపడం, పేదలకు దానం ఇవ్వడం, పండుగ విందు చేసుకోవడం (ఈ మూడూ ఎస్తేరు 9:22 ఆధారంగా).
• పూరీము ముందు రోజు అదారు 13న “ఎస్తేరు ఉపవాసం” పాటిస్తారు (ఎస్తేరు 9:31లో ఉపవాసాల ప్రస్తావన ఆధారంగా).

క్రైస్తవులు పూరీము పండుగ జరుపుకోవాలని కొత్త నిబంధన ఎక్కడా చెప్పలేదు. కానీ ఈ పండుగ వెనుక ఉన్న సత్యం, అంటే దేవుడు తన ప్రజలను కాపాడతాడు, దుఃఖాన్ని సంతోషంగా మారుస్తాడు అనే సత్యం, అందరికీ వర్తిస్తుంది (ఎస్తేరు 9:22).

ఎస్తేరు గ్రంథంలో దేవుని పేరు ఎందుకు లేదు?

ఎస్తేరు గ్రంథం గురించి చాలామందికి తెలియని ఒక విశేషం ఉంది. హీబ్రూ మూల గ్రంథంలో ఎస్తేరు గ్రంథం మొత్తంలో “దేవుడు”, “యెహోవా” అనే మాటలు ఒక్కసారి కూడా రావు. ప్రార్థన, ఆలయం, బలులు, ధర్మశాస్త్రం వంటి మాటలు కూడా లేవు. మీరు మీ తెలుగు బైబిల్‌లో ఎస్తేరు గ్రంథం మొత్తం చదివినా దేవుని పేరు కనిపించదు. (పాత నిబంధనలో “పరమగీతం” గురించి కూడా కొందరు ఇదే మాట అంటారు.)

ఎందుకు ఇలా రాయబడింది? బైబిల్ దీనికి కారణం చెప్పలేదు. పండితులు, వ్యాఖ్యాతలు ఇచ్చే వివరణలు (ఇవి అభిప్రాయాలు మాత్రమే):

• దేవుడు దాగి ఉన్నా పని చేస్తాడు అని చూపించడానికి. ఇది ఎక్కువమంది చెప్పే వివరణ. ఎస్తేరు గ్రంథంలో పెద్ద అద్భుతాలు లేవు, ఆకాశం నుండి అగ్ని రాలేదు, సముద్రం చీలలేదు. కానీ ఒక అనాథ రాణి కావడం, మొర్దెకై కుట్రను వినడం, చీటీలో ఆలస్యమైన నెల రావడం, రాజుకు నిద్రపట్టకపోవడం, చదివిన పేజీలో మొర్దెకై పేరు ఉండడం, ఇలా సాధారణంగా కనిపించే సంఘటనలు ఒకదాని తర్వాత ఒకటి సరిగ్గా కలిసి వచ్చాయి. ప్రతి రోజూ మన జీవితంలో దేవుడు కనిపించకపోయినా, ఆయన పని చేస్తూనే ఉంటాడని ఈ గ్రంథం నేర్పుతుంది అంటారు.
• పర్షియా రాజ్య చరిత్ర శైలిలో రాయడం వల్ల. ఈ గ్రంథం పర్షియా రాజుల చరిత్ర గ్రంథాల శైలిలో రాయబడిందని (ఎస్తేరు 10:2 చూడండి), అందుకే దేవుని పేరు నేరుగా రాయలేదని కొందరు అంటారు.
• పూరీము పండుగలో గ్రంథం చదివేటప్పుడు దేవుని పేరు అగౌరవం పాలవకుండా. పండుగ సరదాల మధ్య, విందుల మధ్య చదివే గ్రంథం కాబట్టి దేవుని పేరు రాయలేదని మరో అభిప్రాయం.

దేవుని పేరు లేకపోయినా, దేవుని హస్తం ప్రతి అధ్యాయంలో కనిపిస్తుంది. “యూదులకు ఉపశమనం, విడుదల వేరే స్థలం నుండి వస్తుంది” (ఎస్తేరు 4:14) అనే మొర్దెకై నమ్మకం, మూడు రోజుల ఉపవాసం (ఎస్తేరు 4:16), “ఆ మొర్దెకై యూదుడు కాబట్టి, అతని ఎదుట నీవు నిలబడలేవు” అనే హామాను భార్య మాటలు (ఎస్తేరు 6:13), ఇవన్నీ దేవుని వైపు చూపిస్తాయి. యోసేపు తన అన్నలతో చెప్పిన మాట ఎస్తేరు కథకు కూడా సరిపోతుంది:

“మీరు నాకు హాని చేయాలనుకున్నారు కానీ ఎంతోమంది జీవితాలను కాపాడడానికి, ఇప్పుడు ఏదైతే జరుగుతుందో దానిని సాధించడానికి దేవుడు దానిని మేలుకే మార్చారు.”

— ఆదికాండం 50:20 (OTCV)

యోసేపును అతని అన్నలు బానిసగా అమ్మేశారు. చాలా ఏళ్ల తర్వాత అతను ఈజిప్టులో పెద్ద అధికారి అయ్యాడు, కరువు కాలంలో అదే అన్నల కుటుంబాలను కాపాడాడు. తండ్రి చనిపోయిన తర్వాత అన్నలు భయపడినప్పుడు యోసేపు ఈ మాట చెప్పాడు. మనుషులు చెడు ఉద్దేశంతో చేసిన దాన్ని కూడా దేవుడు మేలుగా మార్చగలడు. యోసేపు, ఎస్తేరు, దానియేలు ముగ్గురూ పరాయి రాజుల కొలువులో పెద్ద స్థానాలకు చేరి తమ ప్రజలకు మేలు చేశారు అనే పోలికను చాలామంది వ్యాఖ్యాతలు చూపిస్తారు.

గ్రీకు అదనపు భాగాల్లో దేవుని పేరు: (చారిత్రక సమాచారం) ముందు చెప్పినట్లు, ఎస్తేరు గ్రంథం గ్రీకు అనువాదంలో తర్వాత చేర్చబడిన అదనపు భాగాల్లో (సుమారు 107 వచనాలు) మొర్దెకై కల, మొర్దెకై ప్రార్థన, ఎస్తేరు ప్రార్థన వంటివి ఉన్నాయి. వాటిలో దేవుని పేరు చాలాసార్లు వస్తుంది. హీబ్రూ గ్రంథంలో దేవుని పేరు లేకపోవడం వల్లే ఈ భాగాలు చేర్చబడి ఉండవచ్చని కొందరు పండితులు అంటారు.

మరికొన్ని విశేషాలు: (చారిత్రక సమాచారం) మృత సముద్రం దగ్గర దొరికిన ప్రాచీన చుట్టల్లో (Dead Sea Scrolls) పాత నిబంధనలోని దాదాపు అన్ని గ్రంథాల భాగాలు దొరికాయి, ఎస్తేరు గ్రంథం తప్ప. కొత్త నిబంధనలో ఎస్తేరు గ్రంథం నుండి ఒక్క వచనం కూడా నేరుగా ఉదహరించబడలేదు. ఎస్తేరు గ్రంథాన్ని బైబిల్‌లో చేర్చాలా వద్దా అనే చర్చ ప్రాచీన కాలంలో కొందరు యూదు, క్రైస్తవ పండితుల మధ్య జరిగింది. అయినా యూదులు, క్రైస్తవులు ఇద్దరూ దీనిని దేవుని వాక్యంలో భాగంగా అంగీకరించారు.

ఎస్తేరు గ్రంథం ఎవరు రాశారు?

ఎస్తేరు గ్రంథం ఎవరు రాశారో బైబిల్ చెప్పలేదు. గ్రంథంలో రచయిత పేరు ఎక్కడా లేదు. ఈ ప్రశ్నకు ఉన్న జవాబులన్నీ సంప్రదాయాలు, పండితుల అభిప్రాయాలు మాత్రమే:

• మొర్దెకై రాశాడు. “మొర్దెకై ఈ సంగతులన్ని నమోదు చేసి” యూదులందరికీ ఉత్తరాలు పంపాడు (ఎస్తేరు 9:20) అనే వచనం ఆధారంగా కొందరు ప్రాచీన యూదు, క్రైస్తవ రచయితలు మొర్దెకైనే రచయిత అన్నారు. అయితే ఈ వచనం అతను ఉత్తరాలు రాశాడని చెబుతుంది కానీ, ఈ గ్రంథం మొత్తం రాశాడని చెప్పదు. పైగా గ్రంథం చివరి వచనం మొర్దెకై గొప్పతనాన్ని వేరే వ్యక్తి చెబుతున్నట్లు ఉంది (ఎస్తేరు 10:3).
• “మహా సభ” సభ్యులు రాశారు. యూదుల తాల్ముదు (బాబా బత్రా 15a) అనే ప్రాచీన గ్రంథం ప్రకారం, ఎజ్రా కాలం తర్వాత యూదులను నడిపించిన “మహా సభ” (Men of the Great Assembly) సభ్యులు ఎస్తేరు గ్రంథాన్ని రాశారు.
• పేరు తెలియని ఒక పర్షియా యూదుడు. చాలామంది ఆధునిక పండితులు, పర్షియా రాజభవనం, ఆచారాలు, పర్షియా మాటలు బాగా తెలిసిన ఒక యూదుడు ఈ గ్రంథం రాశాడని అంటారు. రాసిన కాలం గురించి కూడా వేరు వేరు అభిప్రాయాలు ఉన్నాయి (క్రీ.పూ. 5వ శతాబ్దం చివర నుండి 2వ శతాబ్దం వరకు).

రచయిత ఎవరో తెలియకపోయినా, గ్రంథంలోని సందేశం స్పష్టంగా ఉంది. తెలుగు బైబిల్‌లో ఈ గ్రంథం ఎజ్రా, నెహెమ్యా గ్రంథాల తర్వాత, యోబు గ్రంథానికి ముందు వస్తుంది. పాత నిబంధనలోని చారిత్రక గ్రంథాల్లో ఇది చివరిది.

ఎస్తేరు గ్రంథ వివరణ: 10 అధ్యాయాల సారాంశం

బైబిల్ స్టడీ కోసం, ఎస్తేరు గ్రంథం క్విజ్‌ కోసం సిద్ధపడేవాళ్లకు ఉపయోగపడేలా ఒక్కొక్క అధ్యాయం సారాంశం ఇది:

• అధ్యాయం 1: వష్తి తొలగింపు. అహష్వేరోషు రాజు 180 రోజుల ప్రదర్శన, ఏడు రోజుల విందు చేశాడు. రాణి వష్తి రాజు ఆజ్ఞ ప్రకారం రాలేదు. మెముకాను సలహాతో ఆమెను తొలగించి, ప్రతి పురుషుడు తన ఇంటికి యజమాని అని శాసనం పంపారు.
• అధ్యాయం 2: ఎస్తేరు రాణి అయింది. కొత్త రాణి కోసం యువతులను వెతికారు. మొర్దెకై పెంచిన ఎస్తేరు (హదస్సా) రాజుకు నచ్చి రాణి అయింది. తాను యూదురాలినని ఆమె చెప్పలేదు. మొర్దెకై బిగ్తాన్, తెరెషు అనే ఇద్దరు రాజును చంపాలని వేసిన కుట్రను బయటపెట్టాడు.
• అధ్యాయం 3: హామాను కుట్ర. రాజు హామానుకు పెద్ద పదవి ఇచ్చాడు. మొర్దెకై హామానుకు నమస్కరించలేదు. కోపంతో హామాను యూదులందరినీ చంపాలని చీట్లు (పూరు) వేయించి, అదారు 13న వాళ్లను నాశనం చేయాలని రాజు పేరుతో శాసనం పంపాడు.
• అధ్యాయం 4: “ఇలాంటి సమయం కొరకే”. మొర్దెకై, యూదులు గోనెపట్ట కట్టుకుని దుఃఖించారు. మొర్దెకై ఎస్తేరును రాజు దగ్గరికి వెళ్లమని అడిగాడు. మూడు రోజుల ఉపవాసం తర్వాత “నేను చస్తే చస్తాను” అని ఎస్తేరు వెళ్లడానికి సిద్ధపడింది.
• అధ్యాయం 5: మొదటి విందు. రాజు ఎస్తేరు వైపు బంగారు దండం చాపాడు. ఆమె రాజును, హామానును విందుకు పిలిచింది, మళ్లీ రెండవ విందుకు పిలిచింది. హామాను మొర్దెకై కోసం 50 మూరల ఉరికంబం చేయించాడు.
• అధ్యాయం 6: మొర్దెకై సన్మానం. రాజుకు నిద్రపట్టక చరిత్ర గ్రంథం చదివించుకున్నాడు. మొర్దెకై చేసిన మేలుకు బహుమానం ఇవ్వలేదని తెలుసుకున్నాడు. హామానే మొర్దెకైని గుర్రం మీద ఊరేగించాల్సి వచ్చింది.
• అధ్యాయం 7: హామాను పతనం. రెండవ విందులో ఎస్తేరు తన ప్రజల కోసం వేడుకుని, హామానే శత్రువు అని చెప్పింది. మొర్దెకై కోసం కట్టిన ఉరికంబం మీదే హామానును ఉరితీశారు.
• అధ్యాయం 8: కొత్త శాసనం. మొర్దెకైకి రాజు ఉంగరం దక్కింది. పాత శాసనాన్ని రద్దు చేయలేరు కాబట్టి, యూదులు తమను తాము కాపాడుకోవచ్చని కొత్త శాసనం పంపారు. యూదులకు సంతోషం కలిగింది.
• అధ్యాయం 9: యూదుల రక్షణ, పూరీము. అదారు 13న యూదులు తమ శత్రువుల మీద పైచేయి సాధించారు, దోపుడు సొమ్ము ముట్టలేదు. ప్రతి సంవత్సరం అదారు 14, 15 తేదీల్లో పూరీము పండుగ జరుపుకోవాలని మొర్దెకై, ఎస్తేరు ఉత్తరాలు రాశారు.
• అధ్యాయం 10: మొర్దెకై గొప్పతనం. మొర్దెకై రాజు తర్వాత రెండవ స్థానంలో ఉండి, తన ప్రజల మేలు కోసం పనిచేశాడు.

గ్రంథం చివరి వచనం మొర్దెకై గురించి ఇలా చెబుతుంది:

“రాజైన అహష్వేరోషుకు రెండవ స్థానంలో యూదుడైన మొర్దెకై ఉన్నాడు, అతడు యూదులలో ప్రముఖునిగా, తన తోటి యూదులైన ఎంతోమంది ద్వారా గౌరవం పొందుకున్నాడు, ఎందుకంటే తన ప్రజల క్షేమాన్ని విచారిస్తూ, యూదులందరి యొక్క శ్రేయస్సు కోసం మాట్లాడేవాడు.”

— ఎస్తేరు 10:3 (OTCV)

ఇది ఎస్తేరు గ్రంథం ముగింపు. ఒకప్పుడు రాజ ద్వారం దగ్గర గోనెపట్ట కట్టుకుని ఏడ్చిన మొర్దెకై ఇప్పుడు రాజు తర్వాత రెండవ స్థానంలో ఉన్నాడు. అతని గొప్పతనానికి కారణం అతని పదవి కాదు, అతను “తన ప్రజల క్షేమాన్ని విచారిస్తూ” ఉండడం అని గ్రంథం చెబుతుంది. హామాను పదవిని తన గర్వం కోసం వాడాడు. మొర్దెకై అదే పదవిని తన ప్రజల మేలు కోసం వాడాడు.

ఎస్తేరు చనిపోయిన తర్వాత ఏమైంది? ఎస్తేరు జీవితం చివరి రోజుల గురించి, ఆమె మరణం గురించి బైబిల్ ఏమీ చెప్పలేదు. (చారిత్రక సమాచారం) ఇరాన్ దేశంలోని హమదాన్ నగరంలో “ఎస్తేరు, మొర్దెకై సమాధి” అని పిలువబడే ఒక పురాతన కట్టడం ఉంది. ఇది సంప్రదాయం మాత్రమే, ఇది నిజంగా వాళ్ల సమాధే అని నిరూపించే ఆధారం లేదు.

ఎస్తేరు లక్షణాలు: ఆమె జీవితం మనకు ఏమి నేర్పిస్తుంది?

• విధేయత. రాణి అయిన తర్వాత కూడా ఎస్తేరు తనను పెంచిన మొర్దెకై మాట విన్నది (ఎస్తేరు 2:20). పెద్ద స్థాయికి వెళ్లినా, మనకు మంచి నేర్పిన వాళ్ల మాటకు విలువ ఇవ్వడం గొప్ప లక్షణం.
• నిరాడంబరత. రాజు దగ్గరికి వెళ్లేటప్పుడు ఏది కావాలంటే అది తీసుకెళ్లే అవకాశం ఉన్నా, హేగై సూచించినవి తప్ప ఇంకేమీ అడగలేదు (ఎస్తేరు 2:15). అందుకే “ఎస్తేరును చూసిన వారందరికి ఆమె అంటే ఇష్టం కలిగింది”.
• ధైర్యం. “నేను చస్తే చస్తాను” (ఎస్తేరు 4:16). ధైర్యం అంటే భయం లేకపోవడం కాదు. ఎస్తేరు భయపడింది (ఎస్తేరు 4:11). అయినా సరైనది చేయడానికి ముందుకు వెళ్లింది. భయం ఉన్నా సరైనది చేయడమే నిజమైన ధైర్యం.
• ఉపవాసం, దేవుని మీద ఆధారపడడం. రాజు ముందుకు వెళ్లే ముందు ఆమె తన తెలివి మీద, అందం మీద ఆధారపడలేదు. మూడు రోజులు ఉపవాసం ఉంది, తన ప్రజలనూ ఉపవాసం ఉండమని అడిగింది (ఎస్తేరు 4:16). పెద్ద నిర్ణయం ముందు దేవుని ముందు తగ్గించుకోవడం ఆమె నుండి నేర్చుకోవాల్సిన పాఠం.
• జ్ఞానం, సరైన సమయం కోసం ఓపిక. రాజు వెంటనే అడిగినా ఆమె తొందరపడలేదు. రెండు విందుల తర్వాత, సరైన సమయంలో, సరైన మాటలతో విషయం చెప్పింది (ఎస్తేరు 5:4-8; 7:3-4). సరైన మాట కూడా సరైన సమయంలో చెప్పినప్పుడే ఫలితం ఇస్తుంది.
• తన ప్రజల పట్ల ప్రేమ. తన ప్రాణం దక్కిన తర్వాత కూడా ఆమె ఆగలేదు. తన ప్రజల మీదికి రాబోతున్న కీడును తాను భరించలేనని, రెండోసారి రాజు పాదాల మీద పడి వేడుకుంది (ఎస్తేరు 8:3-6). మనకు మంచి జరిగిందని ఆగిపోకుండా, ఇతరుల కోసం నిలబడడం ఆమె లక్షణం.
• మనకు దొరికిన స్థానం ఒక బాధ్యత. “నీవు ఇలాంటి సమయం కొరకే నీ రాజ్య స్థానంలోనికి వచ్చావేమో ఎవరికి తెలుసు?” (ఎస్తేరు 4:14). మన ఉద్యోగం, చదువు, పరిచయాలు, మన కుటుంబంలో మన స్థానం, ఇవన్నీ ఇతరులకు మేలు చేసే అవకాశాలు కావచ్చు.
• గర్వం పతనానికి దారి. హామాను జీవితం ఒక హెచ్చరిక. అన్నీ ఉన్నా ఒక్క మనిషి మీద అసూయ అతన్ని నాశనం చేసింది (ఎస్తేరు 5:13; 7:10). “నాశనానికి ముందు గర్వం” (సామెతలు 16:18).
• మనుషులు మరచిపోయినా మంచి పని వృథా కాదు. మొర్దెకై రాజు ప్రాణం కాపాడాడు, ఐదేళ్లు ఎవరూ గుర్తు చేసుకోలేదు. కానీ సరిగ్గా అవసరమైన రాత్రి ఆ మంచి పని బయటకు వచ్చింది (ఎస్తేరు 6:1-3).
• దేవుడు కనిపించకపోయినా పని చేస్తూనే ఉంటాడు. ఎస్తేరు గ్రంథంలో దేవుని పేరు లేదు. కానీ ప్రతి సంఘటనలో ఆయన హస్తం కనిపిస్తుంది. మన జీవితంలో దేవుడు మౌనంగా ఉన్నాడనిపించే రోజుల్లో కూడా ఆయన మన కోసం పని చేస్తూనే ఉంటాడు. పౌలు ఇలా రాశాడు: “దేవుని ప్రేమించేవారికి… మంచి జరిగేలా అన్నిటిని దేవుడు జరిగిస్తారని మనకు తెలుసు” (రోమా 8:28).

సంబంధిత ఆర్టికల్స్

• సంసోను చరిత్ర: సంసోను జీవిత కథ, సంసోను దెలీలా, నాజీరు అంటే ఏమిటి?
• దానియేలు చరిత్ర: దానియేలు గ్రంథ వివరణ, సింహాల గుహ, ఉపవాసం, ప్రార్థన పూర్తి కథ
• యోసేపు జీవితం: బైబిల్‌లోని అద్భుతమైన జీవిత కథ
• యోనా జీవిత చరిత్ర: యోనా గ్రంథ వివరణ, పెద్ద చేప, నీనెవె, యోనా సూచన పూర్తి కథ
• ఇశ్రాయేలు 12 గోత్రాలు: పేర్లు, బైబిల్ ఆధారాలు, ఈ రోజు వాళ్లు ఎక్కడ ఉన్నారు?
• నా జీవితంలో అత్యంత భయంకరమైన సమయంలో — దేవుడు నిజంగా నాతో ఉన్నాడా?
• తొమ్మిదేళ్ళు దేవుడిని అడిగాను, ఇప్పటికీ సమాధానం రాలేదు — నేను ఇంకా ఎన్నాళ్ళు నమ్మాలి?
• మరిన్ని తెలుగు బైబిల్ వ్యాసాలు

ఎస్తేరు జీవితానికి సంబంధించిన బైబిల్ వచనాలు

1. అహష్వేరోషు రాజ్యం, వష్తి తొలగింపు — ఎస్తేరు 1; ఎజ్రా 4:6
2. ఎస్తేరు కుటుంబం, రాణి కావడం, మొర్దెకై రాజును కాపాడడం — ఎస్తేరు 2
3. హామాను, అగగు, అమాలేకీయులు — ఎస్తేరు 3:1; 1 సమూయేలు 15; నిర్గమకాండం 17:8-16; ద్వితీయోపదేశకాండం 25:17-19
4. హామాను కుట్ర, చీట్లు (పూరు), మరణ శాసనం — ఎస్తేరు 3; సామెతలు 16:33
5. “ఇలాంటి సమయం కొరకే”, మూడు రోజుల ఉపవాసం — ఎస్తేరు 4
6. బంగారు దండం, రెండు విందులు — ఎస్తేరు 5; సామెతలు 21:1
7. నిద్రపట్టని రాత్రి, మొర్దెకై సన్మానం — ఎస్తేరు 6
8. హామాను పతనం — ఎస్తేరు 7; సామెతలు 16:18
9. కొత్త శాసనం — ఎస్తేరు 8; దానియేలు 6:8
10. యూదుల రక్షణ, పూరీము పండుగ — ఎస్తేరు 9
11. మొర్దెకై గొప్పతనం — ఎస్తేరు 10
12. దేవుడు చెడును మేలుగా మార్చడం — ఆదికాండం 50:20; రోమా 8:28

ఈ వ్యాసంలో ఉపయోగించిన చారిత్రక ఆధారాలు

• ఎస్తేరు గ్రంథం నిర్మాణం, రచన కాలం, రచయిత గురించిన అభిప్రాయాలు, దేవుని పేరు లేకపోవడం — Wikipedia: Book of Esther (ఇంగ్లీష్)
• ఎస్తేరు, హదస్సా పేర్ల అర్థాలు — Wikipedia: Esther (ఇంగ్లీష్)
• అహష్వేరోషు, క్సెర్క్సెస్ I గుర్తింపు, పాలన కాలం, గ్రీసు యుద్ధం, అమెస్త్రిస్ రాణి — Wikipedia: Xerxes I (ఇంగ్లీష్)
• షూషను (సూసా) నగరం, ఈ రోజు ఎక్కడ ఉంది — Wikipedia: Susa (ఇంగ్లీష్)
• హామాను, “అగగీయుడు” గురించిన అభిప్రాయాలు — Wikipedia: Haman (ఇంగ్లీష్)
• మొర్దెకై గురించిన సంప్రదాయాలు — Wikipedia: Mordecai (ఇంగ్లీష్)
• పూరీము పండుగ, ఈ రోజు జరుపుకునే విధానం, షూషను పూరీము — Wikipedia: Purim (ఇంగ్లీష్)
• ఎస్తేరు ఉపవాసం (తానిత్ ఎస్తేర్) — Wikipedia: Fast of Esther (ఇంగ్లీష్)
• ఎస్తేరు గ్రంథానికి గ్రీకు అదనపు భాగాలు, ఎస్తేరు ప్రార్థన — Wikipedia: Additions to Esther (ఇంగ్లీష్)
• హమదాన్‌లోని ఎస్తేరు, మొర్దెకై సమాధి — Wikipedia: Tomb of Esther and Mordechai (ఇంగ్లీష్)
• తాల్ముదు ప్రకారం గ్రంథ రచయితలు, యూదు సంప్రదాయాలు — Jewish Virtual Library: Esther (ఇంగ్లీష్)

నిరాకరణలు

భాష గురించి: ఈ వ్యాసాన్ని బైబిల్ గురించి తెలియని వారికి కూడా అర్థమయ్యేలా సరళమైన తెలుగులో రాశాం.

కథ, అభిప్రాయాల గురించి: ఈ వ్యాసంలో కల్పిత కథలు లేవు. ఎస్తేరు కథను బైబిల్‌లో ఉన్నట్లే చెప్పాం. పరిచయంలోని హైదరాబాద్‌లో ఉద్యోగం చేసే యువతి ఉదాహరణ విషయం అర్థం కావడానికి ఇచ్చిన పోలిక మాత్రమే, అది నిజమైన వ్యక్తి కథ కాదు. ఎస్తేరు, హదస్సా పేర్ల అర్థాలు, అహష్వేరోషు ఎవరు, చరిత్ర తేదీలు, వష్తి, అమెస్త్రిస్, చెరలోకి వెళ్లింది మొర్దెకైనా కీషా, మొర్దెకై ఎందుకు నమస్కరించలేదు, “అగగీయుడు” అర్థం, ఎస్తేరు ఎందుకు ఆలస్యం చేసింది, దేవుని పేరు ఎందుకు లేదు, గ్రంథం ఎవరు ఎప్పుడు రాశారు, గ్రీకు అదనపు భాగాలు, ఈ రోజు పూరీము ఆచారాలు, ఎస్తేరు ఉపవాసం సంప్రదాయం, ఎస్తేరు సమాధి, కొలతలు వంటి విషయాల్లో బైబిల్ నేరుగా జవాబు ఇవ్వని చోట పండితుల, వ్యాఖ్యాతల వివరణలను, చరిత్ర సమాచారాన్ని ఇచ్చాం. అవి బైబిల్ మాటలు కావని ఆయా చోట్ల స్పష్టంగా రాశాం. ఆ వివరణల్లో ఏది సరైనదో మేము తీర్పు చెప్పడం లేదు. ఉపవాసం గురించి చెప్పినది వైద్య సలహా కాదు. ఆరోగ్య సమస్యలు ఉన్నవాళ్లు డాక్టరును సంప్రదించాలి.

వచనాల గురించి: ఈ వ్యాసంలోని బైబిల్ వచనాలు Biblica® ఉచిత తెలుగు సమకాలీన అనువాదం™ (Biblica® Open Telugu Contemporary Version™) నుండి తీసుకున్నవి. ప్రచురణ హక్కులు © 1976, 1990, 2022, 2024 Biblica, Inc. ఇవి CC BY-SA 4.0 లైసెన్స్ కింద ఉపయోగించబడ్డాయి (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0; మూలం: ebible.org/telotsa). దీనిని Biblica ఆమోదించినట్టు కాదు. ప్రతి వచనం కింద, అది ఏ సందర్భంలో చెప్పబడిందో వివరించాం. వచనాన్ని పూర్తిగా అర్థం చేసుకోవడానికి, మీ బైబిల్‌లో ఆ అధ్యాయాన్ని మొత్తం చదవండి. ఇది పూర్తి లేదా తుది వివరణ కాదు. ఈ వ్యాసంలోని వివరణలను అధ్యయన సహాయంగా మాత్రమే పరిగణించండి.